ਕੋਈ ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਆਖ ਕੇ ਵਧਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ ਹੈ ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਲੀ ਬੰਦੀ ਛੋੜ ਕਿਸੀ ਹੋਰ ਮਹੀਨੇ ਸੀ, ਆਖ ਕੇ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ! ਹੁਣ ਕੀ ਕਰੀਏ, ਕਿੱਥੇ ਨੂੰ ਜਾਈਏ ? (ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਦੁਚਿੱਤੀ ਵਿੱਚ ਸੀ)

ਵੀਰ ਮੈਂ ਕੋਈ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਤਾਂ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਇਤਨਾ ਜਰੂਰ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕੀ ਜਦੋਂ ਵੀ ਮੌਕਾ ਬਣੇ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਪਣੀ ਬਦੀ (ਬੁਰਾਈ) ਛੋੜ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ! ਗੁਰਬਾਣੀ ਵੀ ਇਹੀ ਸੁਨੇਹਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ! (ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ)

ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੁਚਿੱਤੀ ਵਿੱਚ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਚਿੱਤੀ ਕਿਓਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ? ਓਹ ਮਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਮੈਂ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਤਿੰਨ-ਚਿੱਤੀ ਕੋਈ ਅੱਖਰ ਨਹੀਂ ! ਕਿਓਂ ਮੈਨੂੰ ਭੰਬਲਭੂਸੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਰਹੇ ਹੋ ? ਕਿਹੜੀ ਬਦੀ ?

ਓਹੀ ਬਦੀ, ਜਿਸਦਾ ਤੂੰ ਬੰਦੀ ਹੈਂ। ਜਿਸ ਦਾ ਹਰ ਕੋਈ ਬੰਦੀ ਹੈ ! ਹਾਂ, ਓਹੀ ਬਦੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਂ, ਓਹੀ ਬਦੀ, ਪੰਜ ਵਿਕਾਰ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਵਿਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਬੰਦੀ-ਛੋੜ ਦਾਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਦਰਜ 36 ਮਹਾਪੁਰਖਾਂ ਦੀ ਬਾਣੀ ਨੂੰ ਕਲੀਆਂ ਸਮਝੀਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ-ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਅਸੀਂ ਪੰਜ-ਵਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਕੈਦ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ! (ਇਹ ਆਖਦੇ ਹੋਏ ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੰਝੂ ਤੁਰ ਪਏ)

ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਰਦੇ ਹੋਏ ਸਹਿਜ-ਸੁਭਾਏ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲਿਆ .... "ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਵਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਕੈਦ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗੇ ਤਾਂ ਫਿਰ ਗੁਰੂ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦਾ ਦੀਵਾ ਸਾਡੇ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਰੋਸ਼ਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ! ਫਿਰ ਹਨੇਰਾ ਸਾਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਵੇਗਾ ... ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਜੀਵਨ-ਮੁਕਤਾ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ! ਹਾਂ ਵੀਰ ਤੂੰ ਸਹੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ... ਉਸ ਦਿਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ ਬਦੀ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ !

ਹਾਂ .. ਫਿਰ ਓਹੀ ਦਿਨ ਹੋਵੇਗਾ .. ਅਸਲ ਬੰਦੀ-ਛੋੜ ਦਿਵਸ ! ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਕਿਸੀ ਅਨਮਤੀ ਤਿਓਹਾਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਲੁਕਣਾ ਪਵੇਗਾ !