A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Nikki Kahani

ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

{ਨੋਟ : ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਹੀ ਚੰਗੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ! ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਖਾਲਸਾ ਸਕੂਲਾਂ ਨੂੰ “ਆਪਣੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ” ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਵਾਉਣਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਪੱਖ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਿੱਤੇ ਗਏ ਨੇ ! ਆਸ਼ਾ ਹੈ ਕੀ ਪਾਠਕ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਕਿਸੀ ਖਾਸ ਭਾਸ਼ਾ ਉੱਤੇ ਨਿਜੀ ਹਮਲਾ ਨਹੀਂ ਸਮਝਣਗੇ !} ਬੱਚੋ ਤੁਮਕੋ ਬੋਲਾ ਨਾ .. ਯੇ ਕਾਮ ਐਸੇ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਤਾ ! ਅੱਛਾ ਕਲ ਪੀ.ਟੀ.ਏਮ. ਹੈ, ਸਭੀ ਬੱਚੇ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਪਾਪਾ ਮੰਮੀ ਕੋ ਲੇ ਕਰ ਆਨਾ ! (ਇੰਗਲਿਸ਼ ਮੀਡੀਅਮ ਖਾਲਸਾ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਸਿਫਾਰਸ਼ੀ ਭਰਤੀ ਹੋਈ ਮੈਡਮ ਬਚਿਆਂ ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਵਿਚ ਹੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ! ਕਰ ਕੀ ਰਹੀ ਸੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਕਰਦੀ ਸੀ )ਅਗਲੇ...
Continue Reading →

ਪਾਠ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਦੋ ਸਾਲ ਤਕ ਕੋਈ ਤਾਰੀਖ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਦੀ ! ਕਹੋ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਕੋਈ ਤਾਰੀਖ ਦੇ ਦੇਵਾਂ ? (ਰਜਿਸਟਰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੋਈਆਂ ਭਾਈ ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ) ਹਰਜੱਸ ਸਿੰਘ : ਕੋਈ ਜਲਦੀ ਦਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ? ਭੇਟਾਂ ਭਾਵੇਂ...

Read →

ਮੋਤੀਆਬਿੰਦ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਤੀਆਬਿੰਦ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ! (ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਰੱਖੀ) ਓਹ ਕਿਵੇਂ ? ਕਿਹੜੇ ਲਛਣ ਵੇਖ ਲਏ ? (ਗੁਰਪਾਲ ਨੇ ਪੁਛਿਆ) ਇਹ ਇਹ ਪੰਥ ਦੋਖੀਆਂ ਦੀ ਚਾਲਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਪਾ ਰਹੇ ! ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ...

Read →

ਮੀਟਰ ਪਿੱਛੇ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੁਣਿਆ ਤੁਸੀਂ ? ਗੁਆਂਡ ਦੇ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਬਿਜਲੀ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਛਾਪਾ ਪੈ ਗਿਆ ! ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੀਟਰ ਪਿੱਛੇ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ! (ਦਾਹੜੀ ਕਾਲੀ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਆਪਣੀ ਵਹੁਟੀ ਹਰਨਾਮ ਕੌਰ ਨੂੰ ਦਸ ਰਿਹਾ ਸੀ) ਹਰਨਾਮ ਕੌਰ...

Read →

ਗੁਰੂ ਜਾਗਤਾ ਹੈ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚਲੋ ਖਾਲੀ ਜਗਾਹ (ਥੜੇ) ਨੂੰ ਹੀ ਮੱਥਾ ਟੇਕ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ ! (ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੁਖਾਸਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖਾਲੀ ਥੜੇ ਨੂੰ ਮੱਥਾ ਟੇਕਣ ਲੱਗਾ) ! ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ : ਪੁੱਤਰ ਜੀ ਇਹ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ ? ਗੁਰੂ ਮਹਾਰਾਜ ਦਾ ਸੁਖਾਸਨ ਹੋ ਚੁਕਾ ਹੈ ਤੇ ਖਾਲੀ...

Read →

ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਖਾਲਸੇ ਨੇ ਰੋਕਿਆ, ਪਰ ਸਾਨੂੰ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸ਼ਹੀਦੀ ਅਸਥਾਨ ਦੇ ਥੜੇ ਤੇ ਮਨਜੀਤ ਨੇ ਮੱਥਾ ਟੇਕਿਆ ਤੇ ਜਗ ਰਹੀ ਜੋਤ ਹਥਾਂ ਤੇ ਲੈ ਕੇ ਮਥੇ ਤੇ ਲਾਈ ਹੀ ਸੀ ਤੇ ਨਾਲ ਡਿਉਟੀ ਤੇ ਖੜੇ ਗੁਰਮੁਖ ਸੇਵਾਦਾਰ ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਬੁਲਾ ਲਿਆ !ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ : ਕਾਕਾ, ਇਹ ਕੀ ਕਰ...

Read →

ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਭੱਜਣ ਦੇ ਰਾਹ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਬੜੀ ਹੀ ਹਾਸੋ ਹੀਣੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਿਆਸੀ ਜੋੜੇਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇਤਨਾ ਜਿਆਦਾ ਸ਼ੋ-ਆਫ਼ ਕਰ ਗਿਆ ਕਿ ਓਹ ਭੁੱਲ ਹੀ ਗਿਆ ਕਿ ਖੇਡਣ ਵਾਲੇ ਬੂਟ (ਸਪੋਰਟ ਸ਼ੂ) ਪਾਲਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ! ਕੋਈ ਨੀ ! ਸਿਆਸੀ ਹੈ .. ਭੱਜਣ ਦਾ ਰਾਹ...

Read →

ਸਿੱਖਿਆ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅੱਜ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਜਿਤਨੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਇਹ ਸਾਬਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਰਹੀ ਹੈ ਕੀ ਸਿੱਖ ਹਿੰਦੂ ਨਹੀਂ ਹਨ ... ਜੇਕਰ ਉਸਦਾ 20% ਵੀ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਿਖਿਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਤੇ ਢਾਲਣ ਤੇ ਲਾਇਆ ਹੁੰਦਾ...

Read →

ਨਜ਼ਰ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇਤਨੀਆਂ ਦਿੱਕਤਾਂ ਹਨ ਤੇਰੀ ਜਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ, ਪਰ ਹਰ ਵੇਲੇ ਹਸਦਾ ਤੇ ਮਜ਼ਾਕਾਂ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ !ਰੋਣ ਨਾਲ ਵੀ ਸਮਾਂ ਗੁਜਰੇਗਾ ਤੇ ਹੱਸਣ ਨਾਲ ਵੀ ! ਜਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤਾਂ ਤਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿੱਕਤਾਂ...

Read →

ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਭੈਣ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਕੁਲਾਂ ਤਰ ਜਾਣਗੀਆਂ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੇਕਟ ਲਈ ਪੈਸਾ ਦੇਵੋਗੇ ! (ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਗੁਰੁਦੁਆਰੇ ਵਿਚ ਦੂਰ-ਇਕਾਲੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਕੀ ਕੈਨੋਪੀ ਲਾਗੇ ਖੜੇ ਕੁਝ ਬੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਰੋਕ ਕੇ ਕਿਹ ਰਹੇ...

Read →

ਨੰਨ੍ਹਾ ਮੁੰਨਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਮਾਸਟਰ ਜੀ, ਮਾਸਟਰ ਜੀ ! ਨੰਦੂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਕੁੱਟਿਆ ਤੇ ਨਾਲੇ ਗਾਲਾਂ ਵੀ ਕੱਢੀਆਂ! ਓਹ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਚੋਰੀ ਛੁਪੇ ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਵੀ ਵੇਚਦਾ ਹੈ ! ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਕਰੋ ਉਸ ਨੰਦੂ ਦਾ ! (ਰੋਂਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰਦੀਪ ਨੇ ਵੱਡੇ ਮਾਸਟਰ ਜੀ ਨੂੰ...

Read →

ਸੰਗਤਾਂ ਟੁੱਟ ਜਾਣਗੀਆਂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ! ਆਪ ਜੀ ਕਥਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਰਪਾ ਕਰ ਕੇ ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਚ ਬਲ ਰਹੀ ਜੋਤ ਅੱਤੇ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਸੜਕ ਉੱਤੇ ਕਬਜਾ ਕਰ ਕੇ ਹੋ ਰਹੀ ਮਨਮਤ ਤੋਂ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਕਰਦੇ...

Read →

ਸੇਵਾ ਤੇ ਕਬਜਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕੁਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਧੱਕਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬੋਲਿਆ “ਵੀਰ ਜੀ, ਪਿੱਛੇ ਹੱਟ ਜਾਓ ! ਕੋਈ ਹੋਰ ਸੇਵਾ ਕਰੋ!”ਕੁਲਜੀਤ ਸਿੰਘ : ਹੈਂ? ਕੋਈ ਹੋਰ ਸੇਵਾ? ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਵੀਰ?ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ ਪੱਚੀ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਸੇਵਾ ਕਰ...

Read →

ਇੱਕ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਭੁਲੇਖਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਿਸੀ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸਵਾਰਿਆ, ਕੋਈ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ, ਸਿਰਫ ਉਸ ਕਮੇਟੀ ਉੱਤੇ ਪੈਸਾ ਹੀ ਖਰਚ ਹੋਇਆ ! ਇਹ ਕਮੇਟੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟਾ ਪਾਉਣ ਨੂੰ ਹੀ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ! (ਗੁਰਇਕਬਾਲ...

Read →

ਲੱਡੂ ਖਾਦੇ ਗਏ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਲੋ ਵੀਰ ਜੀ ਲੱਡੂ ਖਾਓ ! (ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਤਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਕਿਹਾ) ਸਤਨਾਮ ਸਿੰਘ : ਕਿਸ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਰਹੇ ਹੋ ਲੱਡੂ ? ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ : ਓਹ ਮੇਰੇ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਫਟੀ ਹੋਈ ਪੈਂਟ ਦੀ ਸਿਲਾਈ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਨਾ ! ਇਸ ਕਰਕੇ ! ਸਤਨਾਮ ਸਿੰਘ...

Read →

ਮੋਰਚਾ ਫ਼ਤਿਹ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅਸੀਂ ਸਿਆਸੀਆਂ ਪਾਸੋਂ ਮੋਰਚਾ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਹੈ ! (ਮੋਰਚਾ ਆਗੂ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ) ਭੀੜ ਨੇ ਜੈਕਾਰੇ ਗਜਾਏ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਮਨਾਈਆਂ ! ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਤੇ ਚਲੇ ਗਏ ! ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ ਨੇ ਸੁੱਖ ਦੀ ਸਾਹ ਲਈ ਤੇ ਜਾਮ ਨਾਲ ਜਾਮ...

Read →

मछली की आँख ! (निक्की कहानी)

बुरा हुआ ! ईमानदार मुख्यमंत्री ने इस्तीफ़ा दे दिया ! आज देश की जनता को भी आत्म-मंथन करने की जरूरत महसूस हो रही है ! (सुरेश बता रहा था) रमेश (हंसी उड़ाते हुए) : ये तो होना ही था ! तुम्हारे...

Read →

शिकार पर घात ! (निक्की कहानी)

अरे तुमने सुना, वो कोने के घर वाला सुरेश कल मर गया !शराब पी रहे चारों दोस्तों की आँखों में सुरेश की खूबसूरत बीबी सुनीता घूमने लगी !जाने कब से "शिकार पर घात" लगाए "शिकारियों" की लार टपकने...

Read →

कमजोर कड़ी ! (निक्की कहानी)

चलो ले आओ कोका-कोला ! सारे मिल कर पियेंगे ! (राजेन्द्र प्रसाद द्वारा की जा रही भूख-हड़ताल के दौरान बाहर से आया अनिल वहां मौजूद लोगों से कह रहा था! )सुरेश : अरे भाई, क्या कर रहे हो ? एक तरफ...

Read →

पी.आर.! (निक्की कहानी)

15th September 2018 आपकी पार्टी की मीडिया में तूती बोलती है, वाकई ही आपका पी.आर. बड़ा कमाल का है ! बाकी पार्टियाँ तो बामुश्किल अपनी बात रख पाती हैं और उनकी कोई भी मीडिया कवरेज भी नहीं दिखती...

Read →

शीशे का प्रतिबिंबन (लघु कथा)

हम शनिवार को कोई नया सामान नहीं खरीदते और ना ही पेमेंट करते है ! कल शाम को अगर यह सामान ले आते तो ठीक होता, लेकिन अब आप सोमवार को आना. (रमेश कुमार ने कहा ).हरमस्तक सिंघ (आजकल का सयाना...

Read →

रिपोर्ट लिख लो ! (निक्की कहानी)

विनोद की पत्नी तीन दिन से लापता थी, वो परेशान हो कर रिपोर्ट लिखवाने थाने चला गया ! वहां पहले से ही एक आदमी ड्यूटी आफिसर को अपने मोबाइल के गुम हो जाने की रिपोर्ट लिखवा रहा था ! आफिसर : द...

Read →

पालतू कुत्ता ! (निक्की कहानी)

भों भों भों ! ज़ंजीर से बंधे टौमी ने मेहमान प्रदीप पर भोंकना शुरू कर दिया ! मनोज : बुरा ना मानिये ! इसे हमसे (मालिकों) से बहुत प्यार है, इस लिए हर आने जाने वाले पर भोंक पड़ता है ! अभी जब समझ...

Read →

गोल्डन रूल्ज़ ! (निक्की कहानी)

हैंड्स अप ! (न्यूयॉर्क की सुनसान गली से रात को दस बजे निकल रहे गुरप्रीत सिंघ को बेघर गुंडे मैक्सिकन विलियम और नीग्रो मैक्स ने लूटने के इरादे से घेर लिया)गुरप्रीत सिंघ घूम कर खड़ा हो गया, वो...

Read →

अभिमान का कहकहा (लघु कथा)

देख तो इसकी सूंड कैसे भागती फिर रही है ! बशीर अहमद ने फेसबुक के एक ग्रुप में एक दुसरे धर्म के "देवता" की फोटो डाली और फिर लगे सब अलग अलग तरीके से उसका मज़ाक बनाने ! हाजी अब्दुल मलिक ने जब...

Read →

आज के दो बैलों की कथा ! (निक्की कहानी)

ये आज कल भारत की राजनीति को क्या हो रहा है ? जहाँ देखो आप की ही चर्चा है ! पुराने खिलाड़ी तो हाशिये पर ही खड़े नज़र आ रहे हैं ! क्या भविष्य होगा देश का ? (रमेश भारत की राजनीति पर चर्चा कर रहा...

Read →

चरणचुंबक ! (निक्की कविता )

तड़प रहे हैं चरणों में लोटने को चरणचुंबक ! खुद को समझें देव, दूसरों को समझें शम्बूक ! पालतू हैं धार्मिक लबादे में लिपटे, समझे चम्पक ! क्या अनपढ़ और पढ़े लिखे, निकल रहे लम्पट ! नीरो बजाता था...

Read →

बाड़ीलाइन राजनीति ! (निक्की कहानी)

अरे यार ! कल तो सारा मूड ही खराब हो गया ! भारत मैच हार गया ! मैं तो पटाखे भी लेकर आया था ! (विक्रम ने कहा)एक बात बताओ ! तुम्हें क्रिकेट से प्यार है या हार-जीत से ? (संजीव ने पूछा)विक्रम...

Read →

बारगेनिंग ! (निक्की कहानी)

चल शापिंग पर चलते हैं, सब से अच्छी बारगेनिंग कहाँ होती है ? (नीता ने सुनीता से पूछा)आज किसी धर्म-स्थान पर चलते हैं ! (सुनीता ने शायद उसकी बात सुनी नहीं थी)उधर नीता सोच रही थी "सुनीता ठीक ही...

Read →

अवैध पुतले ! (निक्की कहानी)

हे धर्मराज ! एक अपराध की सजा तो एक बार ही होती है, पर मुझे तो ऐसे अपराध के लिए हर साल जलाया जा रहा है जो अक्षम्य भी नहीं है ! आप तो इन्साफ कीजिये ! (रावण की आत्मा अपना दुखड़ा सुना रही थी...

Read →

कूड़े में प्रभु ! (निक्की कहानी)

तेज बदबू महसूस करते ही उसने नाक पर रुमाल रख लिया ! इलाके का बड़ा कूड़ेदान अपनी पूरी शानोशौकत के साथ दुर्गन्ध फैला रहा था !आवारा गाय, सूअर और कुत्ते अपने-अपने खाने के लिए जद्दोजहद कर रहे थे !...

Read →