A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Second Thought

ਇੱਕ ਵਾਰ ਤੇ ਪੜ੍ਹ ਲੋ ਮੇਰੇ ਵੀਰ ! (ਦਿਲਾਂ ਦੇ ਵਲਵਲੇ)

ਰਾਜਨੀਤੀ ਕਰਨ ਲਈ ਰਣਨੀਤੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਅਫਸੋਸ-ਭਾਰੀ ਅਫਸੋਸ ਸਾਡੇ ਵਿਚ ਤੇ ਓਹ ਹੈ ਹੀ ਨਹੀ ! ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਉਡਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਰਾਜਾ ਵੀ ਉਡਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਰਜਾ ਵੀ ! ਆਪਣੀ ਜਮੀਨ ਉੱਤੇ ਪਕੜ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਨਹੀ ਫਿਰ ਟਿਕਾਓ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇ ? ਜਜਬਾਤਾਂ ਨਾਲ ਨੁਕਸਾਨ ਜਿਆਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ! ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕੀ ਅੱਗੇ ਦੀ ਸੋਚ ਕੇ ਚਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ! ਲੰਮੀ ਨਦਰ ਰਖਣ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਫਾਇਦੇ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ ! ਕੁਹਾੜੀ ਉੱਤੇ ਪੈਰ ਮਾਰੋ ਜਾਂ ਪੈਰ ਉੱਤੇ ਕੁਹਾੜੀ, ਨੁਕਸਾਨ ਪੈਰ ਦਾ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਤੇ ਹੈ ਪਰ ਹਰ ਵਾਰ ਕੁਹਾੜੀ ਤੇ ਪੈਰ ਮਾਰਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਯਾਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਕੀ ਹਾਏ ਇਹ ਮੈਂ ਕੀ ਕੀਤਾ ? ਜੋ ਤਖ਼ਤ...
Continue Reading →

ਕਿੱਥੇ ਹੈ ਮੇਰਾ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕਿਸਦੀ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਹੈ ? ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਲੈ ਚਲੋ ਅੰਦਰ ਚਿਖਾ (ਚਿਤਾ) ਦੇ ਦੁਆਲੇ! (ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਬੋਲਿਆ)ਭੋਲਾ ਸਿੰਘ : ਰੁਕੋ ! ਅਜੇ ਪੰਡਿਤ ਜੀ ਆ ਰਹੇ ਨੇ ! ਇਹ ਕੱਚਾ ਘੜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੰਗਵਾਇਆ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਭੰਨ ਕੇ ਫਿਰ ਅੱਗੇ ਚਲਣਾ ਹੈ...

Read →

ਸੱਚੇ ਮਾਰਗ ਚਲਦਿਆਂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅਸੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਮਦਦ ! ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਬਿਪਤਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਲੋਕਾਈ ਤੇ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਹੀ ਉਠਦੇ ਹਾਂ ਮਦਦ ਲਈ । ਬਾਕੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਮਦਦ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਅਸੀਂ ਹੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ । ਵੇਖੋ ਹੁਣ ਜਦੋ ਭੀੜ (ਬਿਪਤਾ) ਆਈ ਤਾਂ ਕੌਣ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ?...

Read →

ਵਾਹ ਵਾਹ ! ਹਾਏ ਹਾਏ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚੋਰ ਹੈ ਚੋਰ ! ਪੰਥ ਦਾ ਗੱਦਾਰ ! ਭਾੜੇ ਦਾ ਟੱਟੂ ਹੈ ਓਹ ਫਲਾਣਾ ! (ਗਾਲਾਂ ਕਢਦੇ ਹੋਏ ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਮੂੰਹ ਲਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ)ਪਰ ਅਜੇ ਕਲ ਤਕ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਪੰਥ ਦਾ ਮਹਾਨ ਸੇਵਕ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸੀ ? ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਂ ਹੁਣ ਉਸ...

Read →

ਗੁਡਲੱਕ ਜਾਂ ਗੋਲਕ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਗੂਆਂ ਲਈ ਗੋਲਕ ਹੀ ਗੁਡਲੱਕ ਹੈ ! ਮੈਂ ਕਦੀ ਕਦੀ ਸੋਚਦਾਂ ਹਾਂ, ਕਿ ਜੇਕਰ ਗੋਲਕ ਨਾ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ? (ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਪੁਛਿਆ) ਹੋਣਾ ਕੀ ਸੀ ? ਮਨਮਤ ਦਾ ਬੈਡਲੱਕ ਹੁੰਦਾ ! ਮਤਲਬ ? ਮਤਲਬ ਇ...

Read →

ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਭੈਣ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਕੁਲਾਂ ਤਰ ਜਾਣਗੀਆਂ, ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੇਕਟ ਲਈ ਪੈਸਾ ਦੇਵੋਗੇ ! (ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਗੁਰੁਦੁਆਰੇ ਵਿਚ ਦੂਰ-ਇਕਾਲੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਕੀ ਕੈਨੋਪੀ ਲਾਗੇ ਖੜੇ ਕੁਝ ਬੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਰੋਕ ਕੇ ਕਿਹ ਰਹੇ...

Read →

ਮਰਿਆਦਾ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇਹੋ ਪੁਰਾਤਨ ਮਰਿਆਦਾ ਹੈ ! ਇਸ ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਕੇਵਲ ਇੱਕੋ ਬੰਦਾ ਹੀ ਬੋਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੀ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਦਾ ਹੱਕ ਨਹੀ ! (ਬਿਆਨ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਹਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ)ਸੰਗਤ ਸਿੰਘ (ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ) : ਇਹ ਮਰਿਆਦਾ ਕਦੋਂ ਬਣੀ ਤੇ...

Read →

ZZZ ਸਿਕਓਰਿਟੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਜੱਥੇਦਾਰ Z ਸਿਕਓਰਿਟੀ ਦੇ ਹੀ ਕਾਬਲ ਹੈ ! ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ! (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅਖਬਾਰ ਪੜਦਿਆਂ ਕਿਹਾ) ਕੁਲਬੀਰ ਸਿੰਘ : Z ਕਿਓਂ ? ਸਾਡੇ ਜੱਥੇਦਾਰ ਤਾਂ ZZZ ਸਿਕਓਰਿਟੀ ਦੇ ਕਾਬਲ ਹਨ ! ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼...

Read →

ਵਡਿਆਈ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ : ਯਾਰ ਦਲਬੀਰ ਤੂੰ ਇਤਨਾ ਕਾਬਲ ਬੰਦਾ ਹੈ, ਤੇਰੀ ਕਾਬਿਲੀਅਤ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਵਡਿਆਈ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਅੱਜ ਤਕ ! ਦਲਬੀਰ ਸਿੰਘ : ਮੈਂ ਵਡਿਆਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਵੀਰ ! ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ : ਫਿਰ ਵੀ ! ਤੂੰ ਮ...

Read →

ਪਿਆਰ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਮ ਸੇ ਹਮਕੋ ਜੀਨੇ ਦੋ .. ਜੀਨੇ ਦੋ... ਜੀਨੇ ਦੋ ! (ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰ ਧਰਨੇ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਜੰਗਲ ਦਾ ਗਾਣਾ ਗਾ ਰਹੇ ਸਨ)ਇਤਨੀ ਦੇਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਰਾਜਾ (ਜਾਲਿਮ ਰਾਜਾ) ਆਪਣੇ ਅਹਿਲਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਆ ਜਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਇੱਕ ਕਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ...

Read →

ਸਿੱਖ ਬਦਬੂ ਮਾਰਣ ਲੱਗਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਮੰਮੀ, ਕਲ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਅੱਗੇ ਬਹੁਤ ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਹੋਈ ! (ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਆਪਣੀ ਮੰਮੀ ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ)ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਕੌਰ : ਕੀ ਹੋਇਆ ਪੁੱਤਰ ?ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ : ਕਲ ਸਾਡੇ ਕਾਲੇਜ ਦੀ ਬਸ ਅੰਦਰ ਕੁਝ ਮੁੰਡੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ...

Read →

ਮਾਇਆ ਭੇਟ ਕਿਓਂ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਅੱਗੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋਕੇ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਫਤਿਹ ਗਜਾਈ ਤੇ ਮੱਥਾ ਟੇਕ ਕੇ ਸਤਕਾਰ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ ! ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼੍ਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਦੇ ਮੰਨ ਵਿਚ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿੱਤਾ ! ਥੋੜੀ...

Read →

ਸਹਿਜਧਾਰੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵਧਾਈ ਬੇਟਾ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਅੱਜ ਖੰਡੇ ਕੀ ਪਾਹੁਲ ਲੈ ਕੇ ਗੁਰੂ ਕੇ ਸਿੰਘ ਸਜੇ ਹੋ ! (ਦਸ ਸਾਲ ਦੇ ਗੁਰਮੀਤ ਨੂੰ ਕੁਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਵਧਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ)ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ : ਧਨਵਾਦ ਅੰਕਲ ਜੀ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਤੋਂ ਸਹਿਜਧਾਰੀ ਸਿੱਖ ਬਣ ਗਿਆਂ ਹਾਂ !...

Read →

ਵਿਚਕਾਰ ਨਾ ਡੁੱਬੋ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕਵਿਤਾ ਅੱਜ ਬੜੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ ! ਉਸਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅੱਜ ਆਪਣੀ ਦਾਹੜੀ ਦੇ ਕੇਸ਼ ਕਟਵਾ ਕੇ ਛੋਟੇ ਛੋਟੇ ਕਰ ਲਿੱਤੇ ਸੀ ! ਬਹੁਤ ਸੋਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਵਿਤਾ ਨੇ ਆਖਿਰਕਾਰ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਹੀ ਲਿਆ! ਕਵਿਤਾ : ਕਰਤਾਰ ਇਹ ਤੂੰ ਕੀ...

Read →

ਤਸਵੀਰ ਬਨਾਤਾ ਹੂੰ, ਤਸਵੀਰ ਨਹੀਂ ਬਨਤੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿਓਂ ਸਿੱਖ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂਆਂ ਦੀ ਕੋਈ ਤਸਵੀਰ ਜਾਂ ਮੂਰਤੀ ਬਣਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ ! ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਬਣਾ ਵੀ ਲਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ! ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਨਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕੀ ਤੁਹਾਡੇ ਗੁਰੂ ਕਿਹੋ ਜਿਹੇ ਸਨ ? "...

Read →

ਕਰ ਲਓ ਘਿਓ ਨੂੰ ਭਾਂਡਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਧੱਕਾ ਹੋਣਾ - ਹਿਰਦਾ ਵਲੂੰਧਰਣਾ - ਜਜਬਾਤਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣਾ ਆਦਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਗ ਸਹਿਤ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰੋ ! (ਹਰਜੀਤ ਕੌਰ ਨੇ ਕਿਹਾ)ਇਹ ਅੱਖਰ ਅਕਾਲੀ ਦਲਾਂ ਦੇ ਸਿੱਕਾ ਬੰਦ ਬਿਆਨਾਂ ਦਾ ਅੰਗ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਿਸੀ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਭਾਈਵਾਲ...

Read →

सरकार, तुमनें हमारा नमक खाया है ! (निक्की कहानी)

सुना है की एक नयी राजनितिक पार्टी ने चुनाव के समय "आम जनता" से पैसा चंदे के रूप में माँगा है ? (महेश ने राकेश से पुछा)राकेश : चलो अच्छा है कम से कम जनता के काम तो होंगे अब !महेश (हैरान होते...

Read →

बारगेनिंग ! (निक्की कहानी)

चल शापिंग पर चलते हैं, सब से अच्छी बारगेनिंग कहाँ होती है ? (नीता ने सुनीता से पूछा)आज किसी धर्म-स्थान पर चलते हैं ! (सुनीता ने शायद उसकी बात सुनी नहीं थी)उधर नीता सोच रही थी "सुनीता ठीक ही...

Read →

वास्तु चोर ! (निक्की कहानी)

आज रात इस घर में चोरी करेंगे ! दस-पन्द्रह मिनट में ही हमारा काम हो जायेगा और धन-जेवर हमारे हाथ में होंगे ! मैंने रेकी कर ली है, पिछले पांच दिनों से यह परिवार बाहर गया हुआ है ! (चोर किशोर ने...

Read →

एहसास ए कमतरी ! (निक्की कहानी)

उदास क्यों हो ? तुमने मुझे सब्जी तो बराबर दी, पर तरी कम क्यों डाली ? ये ले भाई, ये ले, और तरी ले ले! इस तरह से "एहसास ए कमतरी" महसूस मत कर ! - बलविंदर सिंघ बाई...

Read →

सच की रखवाली ! (निक्की कहानी)

आज उसकी पिटाई पक्की है... जब देखो बकवास करता रहता है भगवान् के खिलाफ ! (राकेश गुस्से से बोल रहा था)मुकेश : छोड़ो भैया, थोडा समझा कर देख लिया ना ? जब आप ने देख लिया की उसके विचार पक चुके हैं...

Read →

रास्ते का चुनाव ! (निक्की कहानी)

सांभर चावल बीस रूपए प्लेट ! पैसे खुल्ले देना भैया !(शक्ल से अच्छे घर की दिखने वाली बाईस-तेईस साल की लड़की साप्ताहिक बाज़ार में घूम-घूम कर सांभर-चावल बेच रही थी ! यह देख कर अपनी बीबी के साथ...

Read →

जंगली भेडिये ! (निक्की कहानी)

सामूहिक कत्लेआम के बाद इन्साफ के लिए 30 साल का लम्बा इंतज़ार, पर मिला क्या ? मुआवज़े की हड्डियाँ जो हमारे अपने ही खून से लबरेज़ हैं ! (गुस्से से भरे हरबीर सिंघ का चेहरा लाल था)किसी भी बात को...

Read →

गुलाम का राज्याभिषेक ! (निक्की कहानी)

फिर गुलाम ने मालिक से कहा "हजूर, बीच बीच में एक आध कौड़ा मारते रहा कीजिये, गुलामी की फीलिंग आती रहती है" !यह सुनते ही मालिक ने उसे पांच कौड़े लगाते हुए कहा "मालिकों को नसीहत देता है ? अपनी...

Read →

मुखाग्नि ! (निक्की कहानी)

यार आप लोग भी ना ! अरे मरना है तो खुद मरो, औरों को क्यों मार रहे हो ? (अपनी अगली सीट पर बैठे आदमी को सिगरेट पीते देख कर मनोहर ने कहा)ज्यादा तकलीफ है तो कहीं और जा कर बैठ जाओ ! (उस आदमी ने...

Read →

अवैध पुतले ! (निक्की कहानी)

हे धर्मराज ! एक अपराध की सजा तो एक बार ही होती है, पर मुझे तो ऐसे अपराध के लिए हर साल जलाया जा रहा है जो अक्षम्य भी नहीं है ! आप तो इन्साफ कीजिये ! (रावण की आत्मा अपना दुखड़ा सुना रही थी...

Read →

जाति, कुल का अभिमान (लघु कथा)

तमीज से बात करो, हम उच्च कुल से है, शराब का घूँट भरते हुए विष्णु शर्मा अपने साथी से बोला ! रोज हम तुम्हारे साथ खाने-पीने के लिए उठते बैठते है पर इसका यह मतलब नहीं है की तुम हम से ऊंचे हो गए...

Read →

शिकार पर घात ! (निक्की कहानी)

अरे तुमने सुना, वो कोने के घर वाला सुरेश कल मर गया !शराब पी रहे चारों दोस्तों की आँखों में सुरेश की खूबसूरत बीबी सुनीता घूमने लगी !जाने कब से "शिकार पर घात" लगाए "शिकारियों" की लार टपकने...

Read →

प्याज और धर्म परिवर्तन ! (निक्की कहानी)

और राधेश्याम क्या हाल है भाई ? प्याज की कीमतें तो आकाश छू रही हैं आजकल ! (निर्मल ने कहा)राधेश्याम : मैं तो भाई दो महीने के लिए "जैन धर्म" का अनुयायी बन रहा हूँ !निर्मल (हैरानी से) : क्यों...

Read →

नकली शोध ! (निक्की कहानी)

मनोज : आज का पंजाब केसरी पढ़ा तुमने ? इसके हिसाब से भारत और अमरीका में दाढ़ी वाले पुरुषों के लेकर एक शोध किया गया है जिसमें पाया गया कि दाढ़ी रखने वाले 86 प्रतिशत भारतीय मर्द और 65 फीसदी...

Read →

गाना-ए-दर्द ! (निक्की कहानी)

तेरे में इतना भी शऊर और ज्ञान नहीं है की आज धर्म की जो हानि हो रही है, उसके पीछे तेरे जैसे लोग भी है जो आँखें बंद कर शांत बैठे हैं ? तू हर बात को गाने गा गा कर हंसी में उड़ा देता है ! (पार्क...

Read →