A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Nikki Kahani

ਨਿਸ਼ਾਨ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਹਿਲੇ ਸਮੇਂ ਯਾਤਰੂ ਜਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ ਦਿਸ ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਸੀ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਮੁਕਾਮ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦਾ। (ਹਰਲਾਜ ਸਿੰਘ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ) ਜਦੋਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨੀਵੇਂ ਰਹਿ ਜਾਣ ਤੇ ਗੁੰਬਦ ਉੱਚੇ ਹੋ ਜਾਣ! ਇਸ ਤੋਂ ਕਿਹੜਾ ਆਸ਼ਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ ? (ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ) ਅੱਜ ਕਲ ਗੁੰਬਦ ਲਖਾਇਕ ਹਨ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਢਿੱਡਾਂ ਦੇ! ਜਦੋਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨੀਵਾਂ ਤੇ ਗੁੰਬਦ ਉੱਚੇ ਦਿੱਸਣ ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਮਾਇਆ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਸ਼ਾਨ ਦਾ ਉੱਚਾ ਹੋਣਾ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਆਸ਼ੇ ਦਾ ਉੱਚਾ ਹੋਣ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਹੈ। ਜਵਾਬ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਗੁੰਬਦ ਵਾਂਗ ਗੋਲ-ਮੋਲ ਹੈ, ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਆਸ ਹੈ ਕਿ ਥੋੜੇ...
Continue Reading →

ਸ਼ੋਲੇ ਦੀ ਮਾਸੀ ਅੱਤੇ ਬੀਰੂ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸ਼ੋਲੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਜੈ ਅੱਤੇ ਮਾਸੀ ਦਾ ਸੀਨ ਚਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ! ਪੰਥਦਰਦ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਮਾਸੀ ਅੱਤੇ ਜੈ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਉਸਦੀ ਅੱਤੇ ਸਿਆਸੀ ਦੇ ਚੇਲੇ ਦੀ ਗੱਲ ਚਲ ਰਹੀ ਹੈ ... ਸੀਨ ਵੇਖਦੇ ਵੇਖਦੇ ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਮਿਟ ਗਈਆਂ...

Read →

ਇੱਕ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਭੁਲੇਖਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਿਸੀ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸਵਾਰਿਆ, ਕੋਈ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ, ਸਿਰਫ ਉਸ ਕਮੇਟੀ ਉੱਤੇ ਪੈਸਾ ਹੀ ਖਰਚ ਹੋਇਆ ! ਇਹ ਕਮੇਟੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟਾ ਪਾਉਣ ਨੂੰ ਹੀ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ! (ਗੁਰਇਕਬਾਲ...

Read →

ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਕਰੂਜ਼ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ "ਕੀਰਤਨ ਆਨ ਕਰੂਜ਼ (Kirtan on Cruise)" ਦੀਆਂ ਵੀਡੀਓ ਆਇਆਂ ਹਨ ! ਬਹੁਤ ਸੋਹਨਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਬੰਨਿਆ ਸੰਗਤਾਂ ਨੇ ! (ਹਰਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵਾਟਸਅਪ ਤੇ ਆਏ ਮੈਸੇਜ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਦਸਿਆ) ਪੈਦਲ ਨਗਰ ਕੀਰਤਨ, ਬਸਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਰਤਨ...

Read →

ਗੋਡਾ ਚੱਕ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਨਿੱਕੇ ਨਿੱਕੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਜਦੋਂ ਸੰਗਤ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਨਵੀਂ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦੇਣ ਲਈ ਆਪਣਾ ਗੋਡਾ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦੇ ਸਨ, ਇਸ ਤਰਾਂ ਥਾਂ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਤੇ ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਗੁਰੂ ਦੇ...

Read →

ਇਸਤੀਫਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਤੂੰ ਖਬਰ ਸੁਣੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਇਸਤੀਫਾ ਵਾਪਿਸ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਇਸਤੀਫਾ ਦੇਵੇਗੀ ! ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਛਾਲ ਮਾਰੀ ਤਾਂ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ "ਜਲ ਸਮਾਧੀ" ਲੈ...

Read →

ਅਖਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੁੱਟੇ ਗਏ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਅਖਾਣ ਬੋਲ ਕੇ ਦੱਸੋ (ਪ੍ਰੋਫੇਸਰ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਲੈਕਚਰ ਲੈਂਦਿਆਂ ਪੁੱਛਿਆ) ਅੰਨੇ ਕੁੱਤੇ ਹਿਰਣਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ! (ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ) ;ਅੰਨੀ ਪੀਹਂਦੀ ਤੇ ਕੁੱਤੇ ਚੱਟਦੇ ! ;ਗੋਲੀ ਕਿੰਦੀ ਤੇ ਗਹਿਣੇ...

Read →

ਪੂਜਾ ਅੱਤੇ ਅਰਦਾਸ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵੀਰ ਜੀ ਪੂਜਾ ਅੱਤੇ ਅਰਦਾਸ ਵਿਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ ? (ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁਛਿਆ)ਹਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ : ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀ ਟੇਕਨਿਕਲੀ ! ਦੋਵੇਂ ਰੱਬ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮੰਗਨ ਜਾਂ ਧਨਵਾਦ ਲਈ ਕਿੱਤਿਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ! ਅਸਲ ਵਿਚ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਅਰਦਾਸ ਨਿਜੀ...

Read →

ਪ੍ਰਤਖ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣ ਕੀ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦਾ ਮੱਥਾ ਘੁਮ ਗਿਆ! ਉਸਨੇ ਅੰਮਿਤ-ਕੀਰਤਨ ਦੀ ਪੋਥੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਜਿਹਾ ਰਾਗੀ ਸਿੰਘ ਵੱਲ ਤੱਕਣ ਲੱਗਾ !(ਰਾਗੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਬਦ ਗਾਇਣ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਹਰਦੇਵ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ-ਕੀਰਤਨ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ਬਦ ਲਭ...

Read →

ਚੇਂਜ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਚੇਂਜ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਹਾਂ ! ਸਾਨੂੰ ਜੇਕਰ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਵੀ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਚੇਂਜ ਲਿਆਵਾਂਗੇ ! (ਆਗੂ ਕਪਟੀ ਸਿੰਘ ਮਾਰਕਿਟ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਦਮਗੱਜੇ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ) ਇਸ ਨੇ ਤਾਂ...

Read →

ਜਨਮ ਦਿਨ ਮੁਬਾਰਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਤੜਿੰਗ ! ਵਾਟਸਅਪ ਤੇ ਮੈਸੇਜ ਆਇਆ ਤਾਂ ਸਹਿਜ ਸੁਭਾ ਬਲਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੜਿਆ ! ਉਸ ਦਾ ਖੂਨ ਖੌਲ ਗਿਆ ਕਿਓਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਬੰਦੇ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਮੁਖੀ ਨਾਲ ਫੋਟੋ ਸੀ ਤੇ ਨਾਲ ਉਸ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਜਨਮ...

Read →

ਭਵਿੱਖ ਨਾਲ ਪੰਗੇ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇਸ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਕੌਮ ਤੋ ਛੇਕਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਕਿਸੀ ਵੀ ਗੁਰੁਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਕੀਰਤਨ-ਕਥਾ ਨਹੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ! (ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਪਤਿਤ ਮੁੰਡੇਆਂ ਦੇ ਹਜੂਮ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚੇ ਆਗੂ ਨੇ ਕਿਹਾ)ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕਿਸੀ ਵੀ ਹੱਦ...

Read →

ਗਈ ਭੈਂਸ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚਿਅਰਸ ! ਅਗਲੀ ਵੀਹ ਤਾਰੀਖ ਦਾ ਕੀਰਤਨ ਦਰਬਾਰ ਰਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ! (ਜਾਮ ਟਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰਬਕਸ਼ ਸਿੰਘ ਬੋਲਿਆ )ਰਾਗੀ ਇਸ ਵਾਰ ਅਜੇਹੇ ਬੁਲਾਉਣੇ ਕੀ ਸੰਗਤਾਂ ਝੂਮ ਜਾਉਣ ਤੇ ਸਾਡੀ ਬੱਲੇ ਬੱਲੇ ਹੋ ਜਾਵੇ ! ਨਾਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੀ, ਚਿਕਨ...

Read →

ਦੇਖ ਹਮਾਰਾ ਹਾਲ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕੂਲਰ ਦਾ ਪੰਪ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ! ਭੇਜੋ ਕਿਸੀ ਨੂੰ ਤੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿਣਾ ਕਿ ਕੂਲਰ ਸਾਫ਼ ਵੀ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ ! (ਦੂਰ ਕਿਸੀ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਵੋਹਟੀ ਨੇ ਫੋਨ ਤੇ ਕਿਹਾ) ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਹੋਲਡ ਕਰ ! ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ ! (ਫੋਨ...

Read →

ਮੋਢੇ 'ਤੇ ਲਾਸ਼ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇੱਕ ਬੰਦਾ ਆਪਣੀ ਵਹੁਟੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਮੋਢੇ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਪੈਦਲ ਆਪਣੇ ਘਰ ਲੈ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਸਪਤਾਲ ਦੇ ਹਾਕਮਾਂ ਨੇ ਐਂਬੁਲੈਂਸ ਦੇਣ ਤੋਂ ਮਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ! ਗਰੀਬੀ ਦੀ ਮਾਰ ਥੱਲੇ ਰੋਂਦਾ ਕੁਰਲਾਉਂਦਾ ਉਹ ਸ਼ਖਸ ਸ਼ਾਇਦ ਇੰਸਾਨੀਅਤ ਤੋਂ...

Read →

ਮੋਰਚਾ ਬੰਦੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕਿਲੇ ਨੂੰ ਢਾਹਣਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਰਨੈਲ ਤੇ ਛੱਡੋ ਆਮ ਸਿਪਾਹੀ ਵੀ ਵਿਕਾਊ ਨਹੀਂ ਹਨ ! ਕਿਵੇਂ ਮੋਰਚਾ ਮਾਰਿਆ ਜਾਵੇ ? (ਦੁਸ਼ਮਨ ਦੁਸ਼ਟ ਜਰਨੈਲ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ)ਇਹ ਆਪਣੇ ਜਰਨੈਲ ਉੱਤੇ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਕੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦੇ ਨੇ !...

Read →

तेरी बहन .... ! (निक्की कहानी)

बहुत बुरा हुआ उस लड़की के साथ.. कितनी दरिंदगी से बलात्कार किया गया ! (गाली देता है) देखो समाज में इस घटना के प्रति कितना रोष है ? मेरा तो अपना खून खौल रहा है.. मेरा वश चले तो मैं उनकी...

Read →

मैं भी एम.पी. बनूँगा ! (निक्की कहानी)

अरे मैंने सुना है की तुम ने भी आप पार्टी ज्वाइन कर ली है ? (रमेश ने सुरेश से पूछा)सुरेश : हाँ भाई ! एम्.पी. के चुनाव के लिए सबसे सस्ता, कामयाबी की 90% गारंटी वाला और तेज़ रास्ता आजकल "आप...

Read →

रास्ते का चुनाव ! (निक्की कहानी)

सांभर चावल बीस रूपए प्लेट ! पैसे खुल्ले देना भैया !(शक्ल से अच्छे घर की दिखने वाली बाईस-तेईस साल की लड़की साप्ताहिक बाज़ार में घूम-घूम कर सांभर-चावल बेच रही थी ! यह देख कर अपनी बीबी के साथ...

Read →

बारगेनिंग ! (निक्की कहानी)

चल शापिंग पर चलते हैं, सब से अच्छी बारगेनिंग कहाँ होती है ? (नीता ने सुनीता से पूछा)आज किसी धर्म-स्थान पर चलते हैं ! (सुनीता ने शायद उसकी बात सुनी नहीं थी)उधर नीता सोच रही थी "सुनीता ठीक ही...

Read →

थोडा थोडा रावण ! (निक्की कहानी)

बुराई पर अच्छाई की विजय का प्रतीक है यह रावण दहन ! (रोहित कुमार अपने बेटे विक्की को समझा रहे थे)पर पापा, बुराई तो हर दिन के साथ बढती ही जा रही है ! आप ही तो बताते हो ना की धर्म पंख लगा कर...

Read →

टाइम नहीं है भाई ! (निक्की कहानी)

टाइम नहीं है भाई ! नौकरी करने के लिए रोज़ 40 किलोमीटर जाना पड़ता है ! माना की मुद्दा ठीक है पर हम नौकरी पेशा लोग कैसे भाई साहिब जी की हिमायत में इन भूख-हडतालों, धरनों और मार्च में भाग ले सकते...

Read →

सर्दी हो या गर्मी, पगड़ी है बननी ! (निक्की कहानी)

मेरा सर दर्द करता है, मैं पगड़ी नहीं बाँध सकता ! (परेशान हो कर मनवीत ने कहा)अच्छा ? और कोई परेशानी तो नहीं, पगड़ी बाँधने में ? (अन्दर से हँसते हुए साहिब सिंघ ने पूछा)मनवीत सिंघ : गर्मियों में...

Read →

ब्रह्म कवच ! (निक्की कहानी)

मुझे ढकोसला प्रसाद जी ने गुरबाणी में से ब्रह्म कवच का पाठ दिया है, वो मुझे रोज़ करना है, फिर तीन हफ्ते में ही मेरे बिगड़े हुए काम बन जायेंगे ! (जयंत ने अपने मित्र गुरजीत सिंघ को अपनी तकलीफों...

Read →

शिकार पर घात ! (निक्की कहानी)

अरे तुमने सुना, वो कोने के घर वाला सुरेश कल मर गया !शराब पी रहे चारों दोस्तों की आँखों में सुरेश की खूबसूरत बीबी सुनीता घूमने लगी !जाने कब से "शिकार पर घात" लगाए "शिकारियों" की लार टपकने...

Read →

शीशे का प्रतिबिंबन (लघु कथा)

हम शनिवार को कोई नया सामान नहीं खरीदते और ना ही पेमेंट करते है ! कल शाम को अगर यह सामान ले आते तो ठीक होता, लेकिन अब आप सोमवार को आना. (रमेश कुमार ने कहा ).हरमस्तक सिंघ (आजकल का सयाना...

Read →

ब्लडी फूल ! (निक्की कहानी)

यू ब्लडी फूल ! (पत्नी को गुस्से में बोलने के एक दम बाद प्रशांत को अपनी गलती का अहसास हो गया।) क्या बोला ? दुबारा बोलो ! (सरिता ने आंखे ततेरते हुए पूछा) प्रशांत (संभल कर) : ...

Read →

गीदड़ राज ! (निक्की कहानी)

जंगल का राजा शेर है, गीदड़ क्यों नहीं ? (मनोहर ने प्रशन किया)शैलेन्द्र : शेर ज्यादातर अपना शिकार खुद करता है, पर गीदड़ या तो झुण्ड में शिकार करता है या फिर मुर्दा और घास खाता है ! राजा...

Read →

नकली शोध ! (निक्की कहानी)

मनोज : आज का पंजाब केसरी पढ़ा तुमने ? इसके हिसाब से भारत और अमरीका में दाढ़ी वाले पुरुषों के लेकर एक शोध किया गया है जिसमें पाया गया कि दाढ़ी रखने वाले 86 प्रतिशत भारतीय मर्द और 65 फीसदी...

Read →

भीड़तंत्र ! (निक्की कहानी)

आपके विचार में भीड़तंत्र का पोषक कौन है ? (जज ने पूछा) भीड़तंत्र का पोषक "चीख-तंत्र" है ! (वकील ने बताया) जज : आप कहना क्या चाहते हैं ? वकील : माई-लार्ड ! आज कल न्यूज़-चैनल के एंकर (पता ...

Read →

मूत्र हिंसा ! (निक्की कहानी)

अरे नहीं यार ! तू फिर खड़ा हो गया खुले में पेशाब करने ? (हरीश ने अपने मित्र कमलेश को टोका)कमलेश : फिर कहाँ करूँ ? इतनी बड़ी मार्किट है पर जन-सुविधाओं का अकाल है यहाँ ! ले देकर एक मूत्रालय है...

Read →