A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Nikki Kahani

ਪਾਠ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖਤ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਦੋ ਸਾਲ ਤਕ ਕੋਈ ਤਾਰੀਖ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਦੀ ! ਕਹੋ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਕੋਈ ਤਾਰੀਖ ਦੇ ਦੇਵਾਂ ? (ਰਜਿਸਟਰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੋਈਆਂ ਭਾਈ ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ) ਹਰਜੱਸ ਸਿੰਘ : ਕੋਈ ਜਲਦੀ ਦਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ? ਭੇਟਾਂ ਭਾਵੇਂ ਕੁਛ ਵਾਧੂ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ! ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ : (ਇਥੇ-ਉਥੇ ਵੇਖ ਕੇ) ਕੱਲ ਹੀ ਇੱਕ ਪਾਠ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਣੀ ਹੈ, ਕਹੋਗੇ ਤੇ ਉਸਦੀ ਅਰਦਾਸ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਮ ਦੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ ! ਬੱਸ, ਭੇਟਾਂ ਗਿਆਰਾਂ ਹਜਾਰ ਹੋਵੇਗੀ ! ਵਰਨਾ ਦੋ ਸਾਲ ਭੁੱਲ ਜਾਓ ! ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਲਾਈਨ ਲੱਗੀ ਹੈ ਇਸ ਅਸਥਾਨ ਤੇ ਪਾਠ ਰਖਵਾਉਣ ਲਈ ! ਹਰਜੱਸ ਸਿੰਘ : ਰੇਡੀ-ਮੇਡ ਪਾਠ ? ਕੋਈ ਸੁਣਨਾ ਨਹੀਂ ? ਕੋਈ ਸਮਝਣਾ ਨਹੀਂ ? ਕੋਈ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ? ਸਿਧਾ ਫਲ !!...
Continue Reading →

ਪਯੂਰੀਫ਼ਾਈਡ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅੱਜ ਕਲ ਪਯੂਰੀਫ਼ਾਈਡ ਦਾ ਬੜਾ ਸ਼ੋਰ ਹੈ ! ਕੀ ਇਹ ਸਹੀ ਹੈ ਜਾਂ ਗਲਤ ? (ਹਰਜੀਤ ਨੇ ਪੁਛਿਆ) ਪਯੂਰੀਫ਼ਾਈਡ ਪਾਣੀ ਦਿੱਸਣ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਨਦਰੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਵਿਚਲੇ ਤੱਤ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ! ਇਸੀ ਕਰਕੇ ਹੁਣ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ...

Read →

ਬੇਦਾਵਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਧਰਮ ਨੂੰ, ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਇਮਾਨ ਨੂੰ ਤੇ ਹੁਣ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਚ ਰਹੇ ਨੇ ! ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਤੋਰ ਤੇ ਕੱਲੇ ਕੱਲੇ ਪੰਥ-ਦਰਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਨੇ ਪਰ ਰਾਜੇ ਤੇ ਵਜੀਰ ਇਸ ਤਪਦੀ ਦੋਪਹਰ ਵਿਚ ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਘੁੱਕ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ...

Read →

ਲੰਗਰ ਕਿੱਥੇ ਗੁਆਚ ਗਿਆ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇਹ ਕੀ ? ਲੰਗਰ ਹਾਲ ਦੀ ਰਸੋਈ ਵਿਚ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਹਰਮਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ? ਇਹ ਕਿਹੜੀ ਲੰਗਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ? ਕੋਈ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਪਾਠ ਨਹੀਂ ? ਕੋਈ ਗੁਰੂ ਕਾ ਸਿਖ ਸੇਵਾ ਤੇ ਨਹੀਂ ? ਹਲਵਾਈ ਲੰਗਰ ਪਕਾ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਪਤਿਤ ਜਾਂ ਸਿਰਗੁੰਮ...

Read →

ਬਜ਼ੁਰਗ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਰੱਬ ਨਾ ਕਰੇ ਕੀ ਇਹ ਦਿਨ ਕਿਸੀ ਤੇ ਆਵੇ ! (ਸੱਤਰ ਕੁ ਸਾਲ ਦੇ ਬੂਢ਼ੇ ਹੱਡਕਿਰਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਰਿਕਸ਼ੇ ਤੇ ਮਾਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ ਕੁਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬੋਲਿਆ)ਹੱਡਕਿਰਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਕੰਨਾ ਵਿਚ ਇਹ ਆਵਾਜ਼ ਇੱਕ ਧਮਾਕੇ ਵਾਂਗ ਗੂਂਜੀ ਤੇ ਉਸਨੇ...

Read →

ਸਿਆਸੀ ਦੀ ਘੰਟੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਰ ਉਹ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਓ, ਤੇ ਅਸੀਂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਸ ਗੱਲ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ ਨੂੰ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗੇ ! (ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਸੀ)ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ : ਮੈਂ ਵੀ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ...

Read →

ਹਾਸੇ ਹਾਸੇ ਵਿੱਚ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਮਾਇਲ ਸਿੰਘ : ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਕਮੇਟੀ ਕਿਹੜੀ ਹੈ ? ਬੋਲੀ ਵਾਲੀ ਜਾਂ ਉੱਕੇ ਸੁੱਕੇ ਪੈਸੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ? ਹਸਮੁੱਖ ਸਿੰਘ : ਬੋਲੀ ਵਾਲੀ ! ਸਮਾਇਲ ਸਿੰਘ : ਬੋਲੀ ਵਾਲੀ ? ਓਹ ਕਿਵੇਂ ? ਹਸਮੁੱਖ ਸਿੰਘ (ਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ) : "ਬਾਰੀ ਬਰਸੀ ਖਟਣ...

Read →

ਤੱਤੀ ਤੱਤੀ ਖਿਚੜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਤੱਤੀ ਤੱਤੀ ਖਿਚੜੀ, ਤੱਤਾ ਤੱਤਾ ਘਿਓ !ਖਾਓ ਮੇਰੇ ਬਚਿਓ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਪਿਓ !ਆਇਆ ਬਚਪਨ ਯਾਦ ? ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਹਸਦੇ ਹਸਦੇ ਦੇਸੀ ਘਿਓ ਦਾ ਇੱਕ ਚਮਚਾ ਭਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪਲੇਟ ਵਿਚਲੀ ਗਰਮਾ-ਗਰਮ ਖਿਚੜੀ ਉੱਤੇ ਪਾ...

Read →

ਤੁੰਨੀ ਮੁੰਨੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਰਮੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਸੂਰਤ ਸਰਦਾਰ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੇ ਲਗਦੇ ਤੇ ਓਹ ਅਕਸਰ ਸੋਚਦਾ ਕੀ ਕਾਸ਼ ਓਹ ਵੀ ਸਰਦਾਰ ਹੁੰਦਾ! ਉਸਨੂੰ ਲਗਦਾ ਕੀ ਜਿਵੇਂ ਅਸਲ ਮਰਦ ਓਹ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਨੇ ! ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀ ਤੇ ਪੈਗੰਬਰ ਚੇਤੇ ਆ ਜਾਂਦੇ ! ਪਰ ਕੁਛ ਕੁ...

Read →

ਕਹਾਣੀ ਕੈਲੇੰਡਰ ਦੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਾਪਾ ਜੀ, ਇਹ ਕੈਲੇੰਡਰ ਵਿਚ ਦੋ-ਦੋ ਤਰੀਕੇ ਦਿਆਂ ਤਰੀਕਾਂ ਕਿਓਂ ਲਿਖੀਆਂ ਨੇ ? ਮੇਰਾ ਧਿਆਨ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਗਿਆ ਹੈ ! (ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੇ ਕੈਲੰਡਰ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਕੁਲਦੀਪ ਬੋਲਿਆ) ਸਾਲ ਵੀ ਵੱਖਰਾ ਵੱਖਰਾ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ?ਹਰਮੋਹਨ ਸਿੰਘ : ਇਹ...

Read →

ਪੂਜਾ ਅੱਤੇ ਅਰਦਾਸ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵੀਰ ਜੀ ਪੂਜਾ ਅੱਤੇ ਅਰਦਾਸ ਵਿਚ ਕੀ ਫ਼ਰਕ ਹੈ ? (ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁਛਿਆ)ਹਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ : ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀ ਟੇਕਨਿਕਲੀ ! ਦੋਵੇਂ ਰੱਬ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮੰਗਨ ਜਾਂ ਧਨਵਾਦ ਲਈ ਕਿੱਤਿਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ! ਅਸਲ ਵਿਚ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਅਰਦਾਸ ਨਿਜੀ...

Read →

ਮਸਲਿਆਂ ਦਾ ਮਹਾਨ-ਕੋਸ਼ (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇਤਨੀ ਸਾਰੀਆਂ ਮਰਿਆਦਾਵਾਂ! ਇਤਨੇ ਸਾਰੇ ਪੰਥਕ ਆਗੂ ! ਇਤਨੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ! ਕੋਈ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਹਾ-ਗਿਆਨੀ ਤੋਂ ਘਟ ਸਮਝਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ! ਪਰ ਪੰਥ ਫਿਰ ਵੀ ਅਨਸੁਲਝੇ ਮਸਲਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਕੋਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ...

Read →

ਦੋ ਸਵਾਲ, ਕਰਣ ਕਮਾਲ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇਹ ਕੀ ਹੈ ? ਰਾਗੀ ਸ਼ਬਦ ਮਰੋੜ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸੱਕਤਰ ਸ਼ਬਦ ਸੇਧ ਸਿੰਘ ਪਾਸੋਂ ਕਾਗਜ਼ ਫੜਦੇ ਹੋਏ ਪੁਛਿਆ !ਸ਼ਬਦ ਸੇਧ ਸਿੰਘ : ਇਸ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿਚ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਨਿਅਮ ਬਣਾਇਆ ਹੈ ਕੀ ਹਰ ਰਾਗੀ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦ ਗਾਇਣ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ...

Read →

ਸੁੰਡ ਬਿਨਾ ਹਾਥੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਲੈ ਲੋ ਜੀ ਹਾਥੀ ! ਮੁੱਲ ਸਿਰਫ ਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ! (ਹਾਥਿਆਂ ਦੇ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕੀਮਤ ਸੁਣ ਕੇ ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਰੁੱਕ ਗਿਆ) ਹੈਂ ? ਸਿਰਫ ਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਹਾਥੀ ? ਬੀਮਾਰ-ਸ਼ਿਮਾਰ ਹੈ ਕ...

Read →

ਆਓ ਜੀ ਆਓ .. ਸਿਰਪਾਉ ਲੈ ਜਾਓ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਿਦਕ : ਦੀਦੀ ! ਮੈਂ ਸਿਰਪਾਉ, ਸਿਰਪਾਉ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ! ਕੰਵਲ : ਤੈਨੂੰ ਪਤਾ ਵੀ ਹੈ ਕੀ ਸਿਰਪਾਉ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ?ਸਿਦਕ : ਹਾਂ ਦੀਦੀ, ਮੈਂ ਅਕਸਰ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ ਕੀ ਗੁਰੂਦੁਆਰੇ ਵਿਚ ਤੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿਚ ਕੀ “ਇੱਕ ਕਪੜਾ ਗਲੇ ਵਿਚ ਪਾ...

Read →

ਦਾਗ ਚੰਗੇ ਹਨ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਇੱਕ ਗੁਰਮੁਖ ਸਨ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਗਾਡੀ ਰਾਹ ਤੇ ਨਿਰਭਓ ਨਿਰਵੈਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਸਚ ਦਾ ਮਾਰਗ ਪ੍ਰਚਾਰਦੇ ਸਨ ! ਗੁਰਬਾਣੀ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਚਾਰਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿੱਤ ਦਾ ਨੇਮ ਸੀ ! ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੀ ਵੀ ਕਿਸੇ...

Read →

बकरा बकरी ! (निक्की कहानी)

झगड़ा करते हुए बकरे ने कोई बुरी बात बोल दी, बकरी ने भी गुस्से में बुरी बात बोलते हुए झगड़े को बढ़ा दिया। आगे की कहानी ...... बकरी : क्या "बक - रा" है ? बकरा : तू क्या "बक - री"...

Read →

ब्रह्म कवच ! (निक्की कहानी)

मुझे ढकोसला प्रसाद जी ने गुरबाणी में से ब्रह्म कवच का पाठ दिया है, वो मुझे रोज़ करना है, फिर तीन हफ्ते में ही मेरे बिगड़े हुए काम बन जायेंगे ! (जयंत ने अपने मित्र गुरजीत सिंघ को अपनी तकलीफों...

Read →

देश से प्यार ! (निक्की कहानी)

देश से प्यार करो ! देश से बढ़ कर कुछ नहीं ! भारत हमको जान से प्यारा है ! इस देश की धरती को हम मां समझते हैं ! इस पर नापाक कदम रखने वालों को हम मिटा कर रख देंगे ! "पान चबाते चबाते अचानक पीक...

Read →

घर घर दंगे ! (निक्की कहानी)

फिर दंगे भड़क उठे ! सुना है नेताओं ने जा कर स्थिति संभाल ली है ! वहीँ इलाके के लोगों का कहना है की नेता जी के आने से माहौल और खराब हुआ है ! (राजकिशोर राज ने कहा)राजाराम : कहीं भी दंगे हों तो...

Read →

ब्लडी फूल ! (निक्की कहानी)

यू ब्लडी फूल ! (पत्नी को गुस्से में बोलने के एक दम बाद प्रशांत को अपनी गलती का अहसास हो गया।) क्या बोला ? दुबारा बोलो ! (सरिता ने आंखे ततेरते हुए पूछा) प्रशांत (संभल कर) : ...

Read →

टाइम नहीं है भाई ! (निक्की कहानी)

टाइम नहीं है भाई ! नौकरी करने के लिए रोज़ 40 किलोमीटर जाना पड़ता है ! माना की मुद्दा ठीक है पर हम नौकरी पेशा लोग कैसे भाई साहिब जी की हिमायत में इन भूख-हडतालों, धरनों और मार्च में भाग ले सकते...

Read →

मूत्र हिंसा ! (निक्की कहानी)

अरे नहीं यार ! तू फिर खड़ा हो गया खुले में पेशाब करने ? (हरीश ने अपने मित्र कमलेश को टोका)कमलेश : फिर कहाँ करूँ ? इतनी बड़ी मार्किट है पर जन-सुविधाओं का अकाल है यहाँ ! ले देकर एक मूत्रालय है...

Read →

हमाम में सब नंगे ! (निक्की कहानी)

अरे अरे ... ये कैसी फोटो खिचवा रही है ये लडकियां ? कोई शर्म-लिहाज़ है या नहीं ? या केवल सस्ती पब्लिसिटी पाने के लिए बड़े बड़े नेताओं और पार्टियों के नाम इस्तेमाल कर रहीं हैं ? (इंटरनेट पर...

Read →

राष्ट्रिय खेल - रोड रेज ! (निक्की कहानी)

अँधा है क्या बूढ़े ? तेरी तो एक्सपायरी हो चुकी है, मुझे तो जी लेने दे ? (स्कूटर से कार की मामूली सी टक्कर के बाद गुस्से में मनोज ने कार से उतारते हुए बेसबाल का डंडा निकाल लिया)बेटा गलती किसी...

Read →

माली काका ! (निक्की कहानी)

बेटा, आपने जिस तरह से “पार्क की क्यारी” की तरह कांट-छांट कर दाढ़ी रखी है उससे मुझे लगा कि शायद आप माली का काम करते हैं ! दाढ़ी कटे सिख नवयुवक को देख कर जगजीत सिंघ कलपते हुए बोला! दस्तार...

Read →

भीड़तंत्र ! (निक्की कहानी)

आपके विचार में भीड़तंत्र का पोषक कौन है ? (जज ने पूछा) भीड़तंत्र का पोषक "चीख-तंत्र" है ! (वकील ने बताया) जज : आप कहना क्या चाहते हैं ? वकील : माई-लार्ड ! आज कल न्यूज़-चैनल के एंकर (पता ...

Read →

गीदड़ राज ! (निक्की कहानी)

जंगल का राजा शेर है, गीदड़ क्यों नहीं ? (मनोहर ने प्रशन किया)शैलेन्द्र : शेर ज्यादातर अपना शिकार खुद करता है, पर गीदड़ या तो झुण्ड में शिकार करता है या फिर मुर्दा और घास खाता है ! राजा...

Read →

घड़ियाल और नेता ! (निक्की कहानी)

(शैलेंदर अखबार पढ़ रहा था) दंगा-ग्रस्त इलाके में जनता का दर्द देख कर नेता जी रोये ज़ार-ज़ार ! जानियें क्यों निकलते हैं है घड़ियाल के आंसू ?अबे क्या पढ़ रहा है ? (विक्रांत ने टोका)हडबडा कर...

Read →

कमजोर कड़ी ! (निक्की कहानी)

चलो ले आओ कोका-कोला ! सारे मिल कर पियेंगे ! (राजेन्द्र प्रसाद द्वारा की जा रही भूख-हड़ताल के दौरान बाहर से आया अनिल वहां मौजूद लोगों से कह रहा था! )सुरेश : अरे भाई, क्या कर रहे हो ? एक तरफ...

Read →

आज के दो बैलों की कथा ! (निक्की कहानी)

ये आज कल भारत की राजनीति को क्या हो रहा है ? जहाँ देखो आप की ही चर्चा है ! पुराने खिलाड़ी तो हाशिये पर ही खड़े नज़र आ रहे हैं ! क्या भविष्य होगा देश का ? (रमेश भारत की राजनीति पर चर्चा कर रहा...

Read →