A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Nikki Kahani

ਰਿਕਸ਼ੇ ਵਾਲਾ ਰਾਗੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ )

“ਸੁਣਿਆ ਰਾਗੀ ਜੀ ਹੁਣ ਈ-ਰਿਕਸ਼ਾ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹੋ?”ਜਗਤਾਰ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ। “ਹਾਂ, ਸਵੇਰੇ ਹਾਜ਼ਰੀ ਭਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਈ-ਰਿਕਸ਼ਾ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਕੀਰਤਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ।” “ਫਿਰ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੀ ਤਨਖਾਹ?” “ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ।” “ਕਿਉਂ?” “ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਹਿੰਦੇ ਸੀ, ਜੇ ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨਣੀ ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਤਨਖਾਹ ਵੀ ਨਾ ਲੈ।” ਜਗਤਾਰ ਹੱਸ ਪਿਆ,“ਫਿਰ ਘਰ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲਦਾ?” ਰਾਗੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਕਿਹਾ,“ਕੰਮ ਕੋਈ ਵੱਡਾ-ਛੋਟਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਹੁਣ ਰੋਟੀ ਆਪਣੀ ਕਿਰਤ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਦੀ ਗੁਲਾਮੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ।” “ਪਰ ਰਾਗੀ ਬਣਨ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਲੈ ਕੇ ਬੈਠੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕੀ ਕਰਨ?” “ਉਹੀ ਜੋ ਅੱਜ ਕਈ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਨੇ...
Continue Reading →

ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਗਤ ਪਾਛੇ ਸੰਗਤ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕੀ ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ? (ਰਣਜੋਧ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਪੁਛਿਆ)ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ : ਠੀਕ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਵੀਰ ! ਪਰ ਜੋ ਟੀਚਾ ਸਾਹਮਣੇ ਰਖ ਕੇ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਓਹ ਸ਼ਾਇਦ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਪਾਇਆ...

Read →

ਭੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਾਂ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਓਏ ਹੋਏ ... ਖੀਰ !! ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜੇ ਪੁਲਾਓ ਦੇ ਡੂਨੇ ਨੂੰ ਪਰੇ ਸੁੱਟਦਾ ਹੋਇਆ ਕੁਲਜੀਤ ਖੀਰ ਦੀ ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਜਾ ਲੱਗਾ ! ਖੀਰ ਅਜੇ ਖਤਮ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ, ਕੀ ਉਸਦੀ ਨਜ਼ਰ ਕੋਕਾ-ਕੋਲਾ ਵਰਤਾ ਰਹੇ ਬੰਦੇ 'ਤੇ ਜਾ ਅਟਕੀ ! ਫ਼ਟਾਫ਼ਟ ਖੀਰ...

Read →

ਪੰਥਕ ਸ਼ੂਗਰ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵੀਰ ਜੀ ! ਤੁਸੀਂ ਜਰੂਰ ਆਉਣਾ ਹੈ ! ਅਸੀਂ ਪੰਥ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਫਲਾਣਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਦਿਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਰ ਗੱਲ ਨਾਲ ਦਿਲ ਅਸ਼-ਅਸ਼ ਕਰ ਉਠਦਾ ਹੈ ! ਮਿਸ਼ਰੀ ਦੀ ਡਲੀ ਵਾਂਗੂ ਮਿੱਠੀ-ਮਿੱਠੀ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਕੌਤਕ ਭਰੀਆਂ ਸਾਖੀਆਂ ਸੁਣਾਉਂਦੇ...

Read →

ਪਛਾਣ ਕੌਣ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕੁੜੀ ਛੇੜ ਤੀ ! ਕੁੜੀ ਛੇੜ ਤੀ ! ਬਾਜਾਰ ਵਿਚ ਸ਼ੋਰ ਮਚ ਗਿਆ ! ਕੌਣ ਸਨ ? ਕੋਈ ਪੁੱਛ ਰਿਹਾ ਸੀ ! ਜਵਾਬ ਆਇਆ : ਪੰਜ-ਸੱਤ ਮੁੰਡੇ ਸਨ ! (ਉਹ ਸਾਰੇ ਹਿੰਦੂ ਮੁੰਡੇ ਭੱਜ ਗਏ ਸਨ) ! ਕੁੜੀ ਛੇੜ ਤੀ! ਕੁੜੀ ਛੇੜ ਤੀ ! ਬਾਜਾਰ ਵਿਚ ਅਗਲੇ ਦਿਨ...

Read →

ਚਾਣਕ੍ਯ ਅੱਤੇ ਸਿੱਖ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚਾਣਕ੍ਯ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵੱਡਾ ਕੂਟਨੀਤੀ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ ! (ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ ਨੀਤੀਆਂ ਬਾਰੇ ਸਮਝਾਂਦੇ ਹੋਏ ਕਾਲੇਜ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ)ਕੁਲਜੀਤ ਸਿੰਘ : ਕੋਈ ਗੱਲ ਸੁਨਾਵੋ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਾਬਿਤ ਕਰਨ ਲਈ !ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ (ਹਸਦਾ ਹੋਇਆ)...

Read →

ਤੱਤੀ ਤੱਤੀ ਖਿਚੜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਤੱਤੀ ਤੱਤੀ ਖਿਚੜੀ, ਤੱਤਾ ਤੱਤਾ ਘਿਓ !ਖਾਓ ਮੇਰੇ ਬਚਿਓ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਪਿਓ !ਆਇਆ ਬਚਪਨ ਯਾਦ ? ਹਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਹਸਦੇ ਹਸਦੇ ਦੇਸੀ ਘਿਓ ਦਾ ਇੱਕ ਚਮਚਾ ਭਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪਲੇਟ ਵਿਚਲੀ ਗਰਮਾ-ਗਰਮ ਖਿਚੜੀ ਉੱਤੇ ਪਾ...

Read →

ਭੂਤ ਚਿੰਬੜ ਗਿਆ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਹਰ ਵੇਲੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ! ਅਜੀਬ ਅਜੀਬ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੀ ਹੈ ! ਕਦੀ ਰੋਣ ਲਗਦੀ ਹੈ ਤੇ ਕਦੀ ਹਸਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ! ਸ਼ਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜਾਨ ਨਹੀਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਥਕੀ ਥਕੀ ਜਿਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ! ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਗੁੱਸਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ! ਮਿੱਠਾ ਸੁਭਾਓ...

Read →

ਅੰਦਰਲਾ-ਬਾਹਰਲਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਾਪਾ, ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿਚ ਇਤਨਾ ਸੋਨਾ ਕਿਓਂ ਲੱਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ? ਕਿੱਥੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਪਾਲਕੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗੁੰਬਦ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਦੀਵਾਰਾਂ ਆਦਿ ਆਦਿ ! (ਗੁਰਲੀਨ ਕੌਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਪਾਸੋ ਪੁੱਛ ਰਹੀ ਸੀ)ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ : ਤੈਨੂੰ...

Read →

ਖਾਰਾ ਸਮੁੰਦਰ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚੁੱਪਚਾਪ ਸਾਡੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਜਜ਼ਬ ਹੋ ਜਾਵੋ, ਵਰਨਾ ਤੁਹਾਡਾ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣ ਦੇਣਾ ! ਤੁਹਾਡਾ ਜਨਮ ਵੀ ਤੇ ਸਾਡੇ ਵਿਚੋਂ ਹੀ ਹੋਇਆ ਹੋ ! (ਵੱਧ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਆਗੂ ਅੰਧਬੁਧਿ ਨੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਘੁਮਾ-ਫਿਰਾ ਕੇ ਧਮਕੀ...

Read →

ਚੇਂਜ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਚੇਂਜ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਹਾਂ ! ਸਾਨੂੰ ਜੇਕਰ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਵੀ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਚੇਂਜ ਲਿਆਵਾਂਗੇ ! (ਆਗੂ ਕਪਟੀ ਸਿੰਘ ਮਾਰਕਿਟ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਦਮਗੱਜੇ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ) ਇਸ ਨੇ ਤਾਂ...

Read →

ਥਾਂ ਥਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਉਰਦੂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ ! ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹਨ ! (ਪ੍ਰੋਫੇਸਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦਸ ਰਹੇ ਸਨ)ਸਰ ! ਕਦੀ ਵੇਖਿਆ ਸੁਣਿਆ ਨਹੀ ਇਸ ਬਾਰੇ !...

Read →

ਸੰਗਮਰਮਰ ਅੱਤੇ ਸੋਨਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੰਗਮਰਮਰ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਤੋ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਹੱਥ ਪਾਇਆ ਹੈ, ਮਕਰਾਨੇ ਦੀ ਖਾਨਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਦੀ ਬੱਲੇ ਬੱਲੇ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ! ਇਤਨੇ ਸੋਹਣੇ ਗੁਰੂ ਘਰ ਬਣ ਰਹੇ ਨੇ ਸੰਗਮਰਮਰ ਨਾਲ ਕੀ ਰਹੇ ਰੱਬ ਦਾ ਨਾਓ ! (ਹੁਕਮ ਸਿੰਘ ਆਪਣੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰ...

Read →

ਪੜਿਆ-ਲਿਖਿਆ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੀ ! ਮੈਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ ! (ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ) ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ? (ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਰਗੁਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁਛਿਆ) ਹਾਂਜੀ ! ਮੈਂ ਫਲਾਣੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਪਾਸੋਂ ਸੰਥਿਆ ਲੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ ! ਮੈਂ ਪਾਠ...

Read →

ਜਾਤ ਕਾ ਗਰਬ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਤ ਸ਼੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਜੀ, ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਹੈ ਰਣਜੋਧ ਸਿੰਘ ਕਪੂਰ !ਪਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ : ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀ ਕੀ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਪਿੱਛੇ ਜਾਤ ਲਗਾਉਣਾ ਮਨਮਤ ਹੈ ! ਜੋ ਸਿੱਖ ਹੈ ਉਸਦੀ ਕੋਈ ਜਾਤ ਨਹੀ ਹੁੰਦੀ !ਰਣਜੋਧ ਸਿੰਘ : ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਕੀ ਹੈ ਵੀਰ ਜੀ...

Read →

ਲੱਤਾਂ ਅਤੇ ਹੱਥ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਲੱਤਾਂ ਨਹੀਂ ਬਾਹਾਂ ਖਿੱਚੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਆਪਣਾ ਉੱਤੇ ਆ ਸਕੇ ! (ਅਮਿਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਿਆਣੀ ਗੱਲ ਕਹੀ) ਵਾਕਈ ਲੱਤਾਂ ਖਿੱਚਣਾ ਬੁਰੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਓਹ ਨਾ ਖਿੱਚੋ .. ਪਰ ਹੱਥ ਫੜਦੇ ਫੜਦੇ ਇਤਨਾ ਜੋਰ ਦੀ ਨਾ ਖਿੱਚੋ ਕਿ ਬਾਹਾਂ ਮੋਢੇ ਤੋਂ ਲਹ...

Read →

मछली की आँख ! (निक्की कहानी)

बुरा हुआ ! ईमानदार मुख्यमंत्री ने इस्तीफ़ा दे दिया ! आज देश की जनता को भी आत्म-मंथन करने की जरूरत महसूस हो रही है ! (सुरेश बता रहा था) रमेश (हंसी उड़ाते हुए) : ये तो होना ही था ! तुम्हारे...

Read →

पी.आर.! (निक्की कहानी)

15th September 2018 आपकी पार्टी की मीडिया में तूती बोलती है, वाकई ही आपका पी.आर. बड़ा कमाल का है ! बाकी पार्टियाँ तो बामुश्किल अपनी बात रख पाती हैं और उनकी कोई भी मीडिया कवरेज भी नहीं दिखती...

Read →

बाड़ीलाइन राजनीति ! (निक्की कहानी)

अरे यार ! कल तो सारा मूड ही खराब हो गया ! भारत मैच हार गया ! मैं तो पटाखे भी लेकर आया था ! (विक्रम ने कहा)एक बात बताओ ! तुम्हें क्रिकेट से प्यार है या हार-जीत से ? (संजीव ने पूछा)विक्रम...

Read →

भारत का रहने वाला हूँ ! (निक्की कहानी)

अरे सुना तूने ? नागपुर के एक संतरे ने ऐलान किया है की क्योंकि नागपुर में संतरे ज्यादा पैदा होते हैं इसलिए देश के सभी फलों को संतरा कहना चाहिए ! (रमेश ने अपने मित्र रणजीत सिंघ से कहा)फिर तो...

Read →

देश से प्यार ! (निक्की कहानी)

देश से प्यार करो ! देश से बढ़ कर कुछ नहीं ! भारत हमको जान से प्यारा है ! इस देश की धरती को हम मां समझते हैं ! इस पर नापाक कदम रखने वालों को हम मिटा कर रख देंगे ! "पान चबाते चबाते अचानक पीक...

Read →

मतवाली गाली ! (निक्की कहानी)

मैंने एक बात नोट की है कि तुमनें गालियाँ देनी बंद कर दी हैं ! पहले तो बात बात पर तुम्हारी जुबान से फूल झड़ते थे ?समय समय की बात है ! पहले मैं गाली देने से पहले सोचता नहीं था और एक दम...

Read →

फरमाइशी नारा ! (निक्की कहानी)

यार, कुछ हंगामें बाज़ी वाली फोटो भी हो जाती तो जनता में हमारा भी अक्स झुझारू बन जाता ! वो दूसरी पार्टी के नेता के कल के धरना-पर्दर्शन में फोटो खूब लग रहे थे (अखबार में अपनी फोटो देखते हुए...

Read →

कूड़े में प्रभु ! (निक्की कहानी)

तेज बदबू महसूस करते ही उसने नाक पर रुमाल रख लिया ! इलाके का बड़ा कूड़ेदान अपनी पूरी शानोशौकत के साथ दुर्गन्ध फैला रहा था !आवारा गाय, सूअर और कुत्ते अपने-अपने खाने के लिए जद्दोजहद कर रहे थे !...

Read →

अवैध पुतले ! (निक्की कहानी)

हे धर्मराज ! एक अपराध की सजा तो एक बार ही होती है, पर मुझे तो ऐसे अपराध के लिए हर साल जलाया जा रहा है जो अक्षम्य भी नहीं है ! आप तो इन्साफ कीजिये ! (रावण की आत्मा अपना दुखड़ा सुना रही थी...

Read →

माली काका ! (निक्की कहानी)

बेटा, आपने जिस तरह से “पार्क की क्यारी” की तरह कांट-छांट कर दाढ़ी रखी है उससे मुझे लगा कि शायद आप माली का काम करते हैं ! दाढ़ी कटे सिख नवयुवक को देख कर जगजीत सिंघ कलपते हुए बोला! दस्तार...

Read →

कमजोर कड़ी ! (निक्की कहानी)

चलो ले आओ कोका-कोला ! सारे मिल कर पियेंगे ! (राजेन्द्र प्रसाद द्वारा की जा रही भूख-हड़ताल के दौरान बाहर से आया अनिल वहां मौजूद लोगों से कह रहा था! )सुरेश : अरे भाई, क्या कर रहे हो ? एक तरफ...

Read →

सरकार, तुमनें हमारा नमक खाया है ! (निक्की कहानी)

सुना है की एक नयी राजनितिक पार्टी ने चुनाव के समय "आम जनता" से पैसा चंदे के रूप में माँगा है ? (महेश ने राकेश से पुछा)राकेश : चलो अच्छा है कम से कम जनता के काम तो होंगे अब !महेश (हैरान होते...

Read →

एहसास ए कमतरी ! (निक्की कहानी)

उदास क्यों हो ? तुमने मुझे सब्जी तो बराबर दी, पर तरी कम क्यों डाली ? ये ले भाई, ये ले, और तरी ले ले! इस तरह से "एहसास ए कमतरी" महसूस मत कर ! - बलविंदर सिंघ बाई...

Read →

भस्मासुर मीडिया ! (निक्की कहानी)

क्या बात है ? आज इन भाई साहिब की भूख हड़ताल को 34 दिन होने को आये और किसी भी राष्ट्रीय मीडिया में इनके बारे में कोई भी खबर दिखाई नहीं दी ? (रमेश ने अपने मित्र सुखदीप सिंघ से पुछा)सुखदीप सिंघ...

Read →

जाति, कुल का अभिमान (लघु कथा)

तमीज से बात करो, हम उच्च कुल से है, शराब का घूँट भरते हुए विष्णु शर्मा अपने साथी से बोला ! रोज हम तुम्हारे साथ खाने-पीने के लिए उठते बैठते है पर इसका यह मतलब नहीं है की तुम हम से ऊंचे हो गए...

Read →