Short stories, poems & fearless ideas
ਤਕਰੀਬਨ 100 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਗੱਲ ਹੈ ! ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਰੋਜ਼ ਰੇਲ ਗੱਡੀ ਦੇਖਣ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਪੁੱਛ ਲਿਆ : “ਬਾਬਾ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਰੋਜ਼ ਇਸ ਗੱਡੀ ਨੂੰ ਇੰਨੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਵੇਖਦੇ ਹੋ?” ਬਜ਼ੁਰਗ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਬੋਲੇ...
Read →ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਆਉਂਦਾ, ਪਰ ਸੇਵਾ ਕਰਦਿਆਂ ਅਕਸਰ ਗਲਤੀਆਂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ। ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਹੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਸੇਵਾਦਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਗ਼ਲਤੀ ਤੇ ਥਾਪੜਾ ਦੇ ਕੇ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਸਮਝ ਦਿੰਦੇ ਸਨ ! ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਸੇਵਾਦਾਰ...
Read →“ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੱਚੀ ਹੈ ਜਾਂ ਮਿਥਿਹਾਸਕ?”ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਬਜ਼ੁਰਗ ਹੱਸ ਪਿਆ : “ਪੁੱਤ, ਹਰ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਸੱਚ ਸਾਬਤ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।” “ਫਿਰ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਕਿਉਂ ਹਾਂ?” “ਗੱਲ ਸਮਝਾਉਣ ਲਈ।” “ਪਰ ਲੋਕ ਤਾਂ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ...
Read →“ਬਾਪੂ, Quota ਕੀ ਹੁੰਦਾ?” “ਕਿਸੇ ਵਰਗ ਜਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਕੀਤਾ ਮੌਕਾ ! ਜਿਵੇਂ ਸਕੂਲ-ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ, ਨੌਕਰੀ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸੀਟ।” “ਤੇ Quote?” ਬਾਪੂ ਨੇ ਅੱਖ ਮਾਰ ਕੇ ਕਿਹਾ : “Quotation ਦੀ short...
Read →ਸਕੂਲੋਂ ਆਉਂਦਿਆਂ ਹੀ ਮਨਵੀਰ ਆਪਣੀ ਕਾਪੀ ਲੈ ਕੇ ਧੁੱਪ ਸੇਕ ਰਹੇ ਦਾਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਬੈਠਾ। ਮਨਵੀਰ : ਦਾਦਾ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਦਾਦਾ ਜੀ ਪੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ ? ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ : ਨਹੀਂ ਪੁੱਤਰਾ, ਉਹ ਸਕੂਲ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕੇ ਸਨ। ਮਨਵੀਰ : ਫਿਰ ਉਹ ਮੇਰੇ...
Read →“ਪਦਮਸ਼੍ਰੀ ਕੌਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?”ਬੱਚੇ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਪਿਉ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਬੋਲਿਆ : “ਇੱਕ ਤਾਂ ਉਹ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼-ਸਮਾਜ ਲਈ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ’ਤੇ ਸਨਮਾਨ ਮਿਲੇ। ਤੇ ਮੇਰੇ ਵਿਅੰਗ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਵੀ ਹੈ : ਜੋ ‘ਸ਼੍ਰੀ’ ਭਾਵ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਲਈ ਸੱਤਾ...
Read →“ਜੈਸਾ ਖਾਵੇ ਅੰਨ, ਵੈਸਾ ਹੋਵੇ ਮਨ।” ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੇ ਰੋਟੀ ਦੀ ਬੁਰਕੀ ਤੋੜਦਿਆਂ ਕਿਹਾ। ਨਾਲ ਬੈਠੇ ਹਰਵਿੰਦਰ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਪੁੱਛ ਲਿਆ, “ਗੱਲ ਤਾਂ ਠੀਕ ਆ ਬਾਬਾ ਜੀ… ਪਰ ਇਹ ਅੰਨ ਖਰੀਦਿਆ ਕਿਹੜੇ ਧਨ ਨਾਲ ?” ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੇ ਬੁਰਕੀ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ...
Read →“ਹਰ ਔਰਤ ਵੇਸ਼ਵਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਪਰ ਹਰ ਵੇਸ਼ਵਾ ਔਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।” ਇੱਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੇ ਪੁਰਾਣੀ ਕਹਾਵਤ ਦੁਹਰਾਈ। ਨਾਲ ਬੈਠੇ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ,“ਬਾਬਾ ਜੀ, ਇਹ ਗੱਲ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਇਦ ਠੀਕ ਲੱਗਦੀ ਹੋਵੇ। ਅੱਜ ਤਾਂ ਕਹਾਣੀ ਕੁਝ ਹੋਰ...
Read →“ਤੂੰ ਵੀ ਕਿਸੇ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਐਂ?” ਇੱਕ ਨੇ ਟਕੋਰ ਕੀਤੀ। ਬਜ਼ੁਰਗ ਮੁਸਕਰਾ ਪਿਆ। “ਨਾ ਭਾਈ! ਨਾ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਦਾ ਭਗਤ ਹਾਂ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਟੋਲੀ ਵਿੱਚ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਸਿੱਧਾ ਬੰਦਾ ਹਾਂ ! ਜੋ ਅੱਖੀਂ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਉਹੀ ਲਿਖਦਾ...
Read →ਅਰਥੀ ਤਿਆਰ ਸੀ। ਲੋਕ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਆ ਕੇ ਪੈਸੇ ਅਰਥੀ ’ਤੇ ਰੱਖ ਰਹੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਪੁੱਛਿਆ,“ਇਹ ਪੈਸੇ ਕਿਉਂ ਰੱਖਦੇ ਨੇ?” ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੇ ਕਿਹਾ,“ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਪੁੱਤ… ਰਿਵਾਜ ਏ, ਸਾਰੇ ਕਰਦੇ ਨੇ।” ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ...
Read →“ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਗੁਰਮਤ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੱਲ ਪੱਕੀ ਸਿੱਖ ਲਈ ਸੀ ਕਿ ਸਿੱਖ ਲਈ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।” “ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਦੇ ਪੈਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੂੰਹਦਾ?” “ਨਹੀਂ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਗੱਲਾਂ ਇੱਕੋ...
Read →“ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦੇ?” ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਰਿਸ਼ਤੇ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ! ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਰ ਤੋਂ ਚੁੱਪ ਬੈਠਾ ਸੀ। “ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੋਈ ਨਾਰਾਜ਼, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੋਈ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਤੇ ਕਈ ਪੁਰਾਣੇ ਦੋਸਤ ਵੀ...
Read →“ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੁੰਦਾ!” ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੇ ਗੁਆਂਢੀ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ। ਗੁਆਂਢੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ,“ਪਰ ਉਹ ਤਾਂ ਬੜਾ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ ਤੁਹਾਡੀ?” “ਹਾਂ... ਪਰ ਹੁਣ ਵਿਦੇਸ਼ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਰਿਸ਼ਤੇ ਵੀ ਕਿੱਥੇ ਰਹੇ!”...
Read →“ਤੇਰੇ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੇ ਦੋਸਤ ਦਾ ਮੈਸੇਜ ਮੈਨੂੰ ਆਇਆ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਬਾਰੇ ਬੜਾ ਕੁਝ ਗਲਤ ਬੋਲ ਰਿਹਾ। ਭੇਜਾਂ?” ਦੋਸਤ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ। “ਨਹੀਂ, ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਭੇਜੀਂ।” “ਪਰ ਤੈਨੂੰ ਪਤਾ ਤਾਂ ਲੱਗੇ ਕਿ ਉਹ ਕੀ ਕਹਿ ਰਿਹਾ!” “ਜਿਸ ਰਾਹ ਜਾਣਾ ਹੀ...
Read →“ਇੱਕ ਗੱਲ ਦੱਸੋ,” ਇੱਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ,“ਜਦੋਂ ਵੀ ਲੋਕ ਇੱਕ ਮੱਤ ਹੋ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਲੱਗਦੇ ਨੇ, ਉਦੋਂ ਹੀ ਨਵਾਂ ਵਿਵਾਦ ਕਿਉਂ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ?” “ਇਹ ਤਾਂ ਤੂੰ ਵੀ ਜਾਣਦੈਂ!” ਦੂਜੇ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਕਿਹਾ। “ਨਹੀਂ, ਦੱਸੋ ਤਾਂ ਸਹੀ?”...
Read →एक नौजवान हर रोज़ गुरुद्वारे आता था, लेकिन सेवा करते हुए अक्सर गलतियाँ कर देता था। साथ में सेवा कर रहे बुज़ुर्ग सेवादार उसकी हर गलती पर उसे पीठ थपथपा कर सही तरीका समझा देते थे। एक दिन उसने...
Read →दादी ने पोते से कहा,“बेटा, बाजार से चिकनकारी वाला कुर्ता ले आना।” पोता मोबाइल में लगा था। बोला,“दादी, ये चिकनकारी क्या होती है?” दादी ने समझाया,“कपड़े पर बारीक कढ़ाई का काम… बहुत पुरानी कला...
Read →“ये कहानी सच है या सिर्फ़ एक लोककथा?”उसने पूछा। बुज़ुर्ग मुस्कुराए :“बेटा, हर कहानी को सच साबित करना जरूरी नहीं होता।” “फिर ऐसी कहानियाँ सुनाते क्यों हैं?” “किसी बात को आसानी से समझाने के...
Read →राजा ने रण भूमि में ऐलान किया : अश्वत्थामा मारा गया नरोः न कुंजरो । परन्तु अश्वत्थामा मारा गया के तुरंत बाद शंख बजाकर नरोः न कुंजरो की आवाज दबा दी गई। सारी सेनाओं और जनता में खलबली मच गई।...
Read →“यार, वो मुझे छोड़ गया… शायद मुझमें ही कोई कमी थी।” दोस्त बोला,“नहीं भाई, कमी तुझमें नहीं थी।” “फिर?” “तू बस उसके लिए चाबी ही था।” “चाबी?” “हाँ! किसी बंद ताले को खोलने के लिए।” “तो अब मुझे...
Read →“पद्मश्री कौन होता है?”बच्चे ने पूछा। पिता मुस्कुराया : “एक तो वह, जिसे देश-समाज के लिए काम करने पर सम्मान मिले। और मेरे व्यंग्य में दूसरा भी है : जो ‘श्री’ यानी धन-दौलत के लिए सत्ता के...
Read →“जैसा खाए अन्न, वैसा होवे मन।” बुज़ुर्ग ने रोटी का कौर तोड़ते हुए कहा। साथ बैठे विनोद ने तुरंत पूछ लिया— “बाबा जी, बात तो ठीक है… लेकिन ये अन्न खरीदा किस धन से?” बुज़ुर्ग ने रोटी का निवाला...
Read →गली में सुबह से ही भोंपू चीख रहा था। “धर्म का मामला है,” पड़ोसी ने समझाया, “थोड़ा शोर तो सहना पड़ेगा।” अगले दिन दूसरे धर्म का जुलूस निकला। उसी गली में फिर भोंपू गरजा। वही पड़ोसी इस बार भड़क...
Read →तड़प रहे हैं चरणों में लोटने को चरणचुंबक ! खुद को समझें देव, दूसरों को समझें शम्बूक ! पालतू हैं धार्मिक लबादे में लिपटे, समझे चम्पक ! क्या अनपढ़ और पढ़े लिखे, निकल रहे लम्पट ! नीरो बजाता था...
Read →आप में कोई ऐब है तो पहले बता दीजिये ! बाद में कोई झंझट नहीं चाहती मैं ! (इंदु ने विनोद से रिश्ते की बात करते हुए कहा) मुझे मुजरा देखने का शौक है ! बस यही एक कमी कह लीजिये या शौक ! (विनो...
Read →उदास क्यों हो ? तुमने मुझे सब्जी तो बराबर दी, पर तरी कम क्यों डाली ? ये ले भाई, ये ले, और तरी ले ले! इस तरह से "एहसास ए कमतरी" महसूस मत कर ! - बलविंदर सिंघ बाई...
Read →मुझे ढकोसला प्रसाद जी ने गुरबाणी में से ब्रह्म कवच का पाठ दिया है, वो मुझे रोज़ करना है, फिर तीन हफ्ते में ही मेरे बिगड़े हुए काम बन जायेंगे ! (जयंत ने अपने मित्र गुरजीत सिंघ को अपनी तकलीफों...
Read →कर दूषण की कहानी सुनाओ ना ! (हेमंत ने किशोर से कहा) वैसे तो खर दूषण की कहानी थी, पर तेरे इस गलत स्पेलिंग ने कहानी बदल दी है, सुन अब नई कहानी! एक देश में जनता को फूल बना कर ...
Read →झगड़ा करते हुए बकरे ने कोई बुरी बात बोल दी, बकरी ने भी गुस्से में बुरी बात बोलते हुए झगड़े को बढ़ा दिया। आगे की कहानी ...... बकरी : क्या "बक - रा" है ? बकरा : तू क्या "बक - री"...
Read →भों भों भों ! ज़ंजीर से बंधे टौमी ने मेहमान प्रदीप पर भोंकना शुरू कर दिया ! मनोज : बुरा ना मानिये ! इसे हमसे (मालिकों) से बहुत प्यार है, इस लिए हर आने जाने वाले पर भोंक पड़ता है ! अभी जब समझ...
Read →