A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Nikki Kahani

ਨਿਹਕਾਮੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਗੁਰੂਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਮੜੀ ਵੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਕਰੋੜਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ ! ਗੁਰੂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਔਕਾਤ ਜਾਂ ਰੁਤਬੇ ਦਾ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਤੇ ਨਾ ਕੋਈ ਉਚੇਚਾ ਸਨਮਾਨ ! (ਪ੍ਰਿੰਸਿਪਲ ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਗੁਰਮਤ ਸਮਝਾ ਰਹੇ ਸਨ)ਕਿਤਾਬੀ ਗੱਲਾਂ ਭਾਸਦੀਆਂ ਹਨ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ! ਆਪਾਂ ਤੇ ਅੱਜ ਕਲ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੀ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ ! ਕੋਈ ਕੀਮਤੀ ਵਸਤ ਭੇਟਾਂ ਕਰੇਂ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਉਚੇਚਾ ਸਿਰੋਪਾਓ ਦਿੱਤਾ ਜਾਉਂਦਾ ਹੈ ! ਜਿਆਦਾ ਮਾਇਆ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਾ ਭਾਵੇਂ ਲੱਖ ਮਨਮੁੱਖ ਹੋਵੇ ਪਰ ਸਿਰੋਪਾਓ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ! ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਆਸ ਪਾਸ ਇਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹਾਂ ! (ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ...
Continue Reading →

ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕਲ ਗੁਣਤਾਸ ਸਰ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਲਾਸ ਨੂੰ ਬਾਓਲੋਜੀ ਦੇ ਲੜ ਲਾਇਆ ! (ਰਮਨ ਨੇ ਦਸਿਆ) ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਤਾਂ ਮਨੋ-ਵਿਗਿਆਨ ਹੈ ਨਾ ? (ਦਮਨ ਨੇ ਪੁਛਿਆ) ਰਮਨ (ਹਸਦੇ ਹੋਏ) : ਕੀ ਫਰਕ ਪੈਂਦਾ ? ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ...

Read →

ਭਾਈ ਮਰਦਾਨਾ ਜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਫਿਰ ਮਰਦਾਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਉਸ ਜਾਦੂਗਰਨੀ ਨੇ ਬਕਰਾ ਬਣਾ ਕੇ ਬੰਨ ਲਿਆ ! (ਸਟੇਜ ਤੇ ਬੈਠਾ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਬਾਰੇ ਸਾਖੀਆਂ ਸੁਨਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਭਾਈ ਮਰਦਾਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਖੀਆਂ ਵਿਚ ਭੁਖ ਕਰਕੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ...

Read →

ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਾਂਜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਮਨਜੋਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਅੱਜਕਲ ? ਉਸ ਦੇ ਸਟੇਟਸ ਨਿੱਤ ਖਰਾਬ - ਹੋਰ ਖਰਾਬ ਹੁੰਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ! ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਵੀ ਓਹ ਲਿਖਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਗੱਲ ਦੁਨੀਆਂ ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ ਪੜ੍ਹਦੀ ਸੁਣਦੀ ਸੀ !ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਾਂਜੀ ਪੈ ਰਹੀ ਹੈ !...

Read →

ਵਿਆਹ ਪੁਰਬ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਾਪਾ ਇੱਕ ਗੱਲ ਦੱਸੋ ਕਿ ਵਿਆਹ ਪੁਰਬ ਸਿਰਫ ਪਹਿਲੀ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਹੀ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਬਾਕੀ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦਾ ਵੀ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ? (ਪੁੱਤਰ ਇਸ਼ਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪਿਤਾ ਅਮਿਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਵਾਲ ਪੁਛਿਆ) ਪੁੱਤਰ ਮੇਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ...

Read →

ਊੜਾ - ਐੜਾ - ਈੜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਨਿੱਕੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ! ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਵੱਡੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ! ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਜਵਾਨ ਨੂੰ ਤੇ ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਬੁੱਢੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ! ਕੀ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮਾਣ ਬਦਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ? ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਸਾਡੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬਾਨ ਵਿੱਚ ! (ਗੁਰਮੰਨ...

Read →

ਰਸਤੇ ਦੀ ਚੋਣ ! ( ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ )

ਸਾਂਭਰ ਚਾਵਲ ਵੀਹ ਰੂਪਏ ਪਲੇਟ ! ਪੈਸੇ ਖੁੱਲੇ ਦੇਣਾ ਭਾਈ !( ਸ਼ਕਲ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਘਰ ਦੀ ਵਿੱਖਣ ਵਾਲੀ ਬਾਈ - ਤੇਈ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਕੁੜੀ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ - ਘੁੰਮ ਕੇ ਸਾਂਭਰ - ਚਾਵਲ ਵੇਚ ਰਹੀ ਸੀ ! ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਆਪਣੀ ਵੋਹਟੀ ਨਾਲ...

Read →

ਧਰਮੀ ਦੇ ਭੇਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦੀ ਔਲਾਦ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਦੋ ਧਰਮਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਾਹੌਲ ਗਰਮ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੈ ਨਾ ? ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਮਤਲਬ ਸਮਝ ਗਿਆ ਜਨਾਬ ! ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਨੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ! ਮਾਹੋਲ ਤੁਹਾਡੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਹੈ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਕੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਧਰਮਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਗਲਤ...

Read →

ਗਿੱਦੜ ਰਾਜ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਜੰਗਲ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸ਼ੇਰ ਹੈ ! ਗਿੱਦੜ ਕਿਓਂ ਨਹੀਂ ? (ਕਰਤਾਰ ਕੌਰ ਨੇ ਪੁਛਿਆ)ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ : ਸ਼ੇਰ ਜਿਆਦਾਤਰ ਆਪਣਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਆਪ ਮਾਰ ਕੇ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ! ਪਰ ਗਿੱਦੜ ਜਾਂ ਤਾਂ ਝੁੰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਮੁਰਦਾਰ ਅਤੇ ਘਾਹ ਖਾਂਦੇ...

Read →

ਸ਼ਹੀਦ ਸਾਡਾ ਮਾਣ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸ਼ਾਮੀ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਪੇਸਟਰੀ ਲੈਂਦਾ ਆਵਾਂਗਾ ! (ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਘਰਵਾਲੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ) ਨਹੀਂ ! ਰਹਿਣ ਦੇਣਾ ਦੋ-ਚਾਰ ਦਿਨ ! ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਿਆਂ ਦਾ ਸ਼ਹੀਦੀ ਹਫਤਾ ਹੈ, ਸਾਨੂੰ ਸੋਗ ਰਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ! (ਵਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੇ ਕਿਹਾ)...

Read →

ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਭੱਜਣ ਦੇ ਰਾਹ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਬੜੀ ਹੀ ਹਾਸੋ ਹੀਣੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਿਆਸੀ ਜੋੜੇਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇਤਨਾ ਜਿਆਦਾ ਸ਼ੋ-ਆਫ਼ ਕਰ ਗਿਆ ਕਿ ਓਹ ਭੁੱਲ ਹੀ ਗਿਆ ਕਿ ਖੇਡਣ ਵਾਲੇ ਬੂਟ (ਸਪੋਰਟ ਸ਼ੂ) ਪਾਲਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ! ਕੋਈ ਨੀ ! ਸਿਆਸੀ ਹੈ .. ਭੱਜਣ ਦਾ ਰਾਹ...

Read →

ਦੇਖਾ ਦੇਖੀ ਸਭ ਕਰੇ ... ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅੱਜ ਤੇ ਕਮਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ! ਇਹ ਫੋਟੋ ਵੇਖੋ; ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਨੇਤਾ ਅੱਜ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਖੇ "ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਾਹਿਬ" ਨੂੰ ਮੱਥਾ ਟੇਕ ਕੇ ਸ਼ੁਕਰਾਨਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ! ਬੋਲੋ ਜੀ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ! (ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਫੋਟੋ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜੋ ਓਹ ਅੱਜ...

Read →

ਘਰ ਦਾ ਚੱਜ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵਾਹਿਗੁਰੂ ! ਤੜਾਕ ! ਛੰਨ ! (ਰਸੋਈ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ)ਇਹ ਕੀ ਕੀਤਾ ਨਿੱਕ ? ਰੋਟੀ ਖਾ ਕੇ ਭਾਂਡੇ ਸਿੰਕ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਕੇ ਕਿਓਂ ਮਾਰੇ ? ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਰੱਖ ਦਿੰਦਾ ! ਇਹ ਕੋਈ ਚੱਜ ਹੈ ਭਾਂਡੇ ਰਖਣ ਦਾ ? ਟੇਢੇ ਵਿੰਗੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ...

Read →

ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਐਕਸਪੋਰਟ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅਗਲੇ ਐਤਵਾਰ ਸ਼ਾਮੀ ਪੰਜ ਵਜੇ ਆ ਜਾਣਾ, ਉਚੇਚੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਡੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਹਜੂਰੀ ਰਾਗੀ ਜੱਥਾ ਬੁਲਾਇਆ ਹੈ, ਆਉਣ-ਜਾਣ ਦੀਆਂ ਟਿਕਟਾਂ ਅੱਤੇ ਕੀਰਤਨ ਭੇਟਾਂ ਵਖਰੀ! (ਹਰਜੋਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਦੱਸ ਪਾਈ)ਆਪਣੇ ਘਰ...

Read →

ਤਾਲੇ ਦੀ ਚਾਬੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵੀਰ ਜੀ ! ਮੇਰਾ ਇੱਕ ਕੰਮ ਅੜ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਕੋਈ ਹਲ ਕਰੋ ! (ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਸੀ)ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਹਸਦੇ ਹੋਏ) : ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ ! ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹਰ ਤਾਲੇ ਦੀ ਚਾਬੀ ਹੈ ! ਇਤਨਾ ਵੱਡਾ ਸਰਕਲ ਕਿਸ ਵਾਸਤੇ ਬਣਾ ਕੇ...

Read →

कसम से ! (निक्की कहानी)

भगवान कसम ! ये काम मैंने नहीं किया ! (चिद्दू ने गले की घंटी छूते हुए कहा) अरे ! मैंने तुझे खुद देखा है ! तुम बात बात पर भगवान की झूठी कसमें क्यों खाते हो ? कभी अपने घर वालों की भी खा के...

Read →

इन्साफ की उम्मीद ! (निक्की कहानी)

पर तुमने पहली बार तो मुलजिम के खिलाफ गवाही दी थी, फिर दूसरी बारी मुलजिम के पक्ष में और आज तुम फिर ब्यान बदल रहे हो ? मैं चाहूँ तो तुम्हारी गवाही रद्द कर सकता हूँ और तुम्हे गलत-बयानी के दोष...

Read →

ब्रह्म कवच ! (निक्की कहानी)

मुझे ढकोसला प्रसाद जी ने गुरबाणी में से ब्रह्म कवच का पाठ दिया है, वो मुझे रोज़ करना है, फिर तीन हफ्ते में ही मेरे बिगड़े हुए काम बन जायेंगे ! (जयंत ने अपने मित्र गुरजीत सिंघ को अपनी तकलीफों...

Read →

जाति, कुल का अभिमान (लघु कथा)

तमीज से बात करो, हम उच्च कुल से है, शराब का घूँट भरते हुए विष्णु शर्मा अपने साथी से बोला ! रोज हम तुम्हारे साथ खाने-पीने के लिए उठते बैठते है पर इसका यह मतलब नहीं है की तुम हम से ऊंचे हो गए...

Read →

कमजोर कड़ी ! (निक्की कहानी)

चलो ले आओ कोका-कोला ! सारे मिल कर पियेंगे ! (राजेन्द्र प्रसाद द्वारा की जा रही भूख-हड़ताल के दौरान बाहर से आया अनिल वहां मौजूद लोगों से कह रहा था! )सुरेश : अरे भाई, क्या कर रहे हो ? एक तरफ...

Read →

बकरी की लेंडी ! (निक्की कहानी)

जब तक सोशल एक्टिविस्ट, धार्मिक एवं राजनितिक नेता रुपी "मैं मैं के अभिमान में डूबी बकरियां" बनती रहेंगी तब तक समाज या धर्म, किसी का भी भला नहीं होगा ! (किशोर ने अपने विचार व्यक्त करते हुए...

Read →

अवैध पुतले ! (निक्की कहानी)

हे धर्मराज ! एक अपराध की सजा तो एक बार ही होती है, पर मुझे तो ऐसे अपराध के लिए हर साल जलाया जा रहा है जो अक्षम्य भी नहीं है ! आप तो इन्साफ कीजिये ! (रावण की आत्मा अपना दुखड़ा सुना रही थी...

Read →

बाड़ीलाइन राजनीति ! (निक्की कहानी)

अरे यार ! कल तो सारा मूड ही खराब हो गया ! भारत मैच हार गया ! मैं तो पटाखे भी लेकर आया था ! (विक्रम ने कहा)एक बात बताओ ! तुम्हें क्रिकेट से प्यार है या हार-जीत से ? (संजीव ने पूछा)विक्रम...

Read →

ए मेरे वतन के लोगों ! (निक्की कहानी)

आज के दिन हमारा देश आज़ाद हुआ था और इस कारण हर साल बहुत ही भव्य समारोह किये जाते हैं ! (अमरीका से आये हुए अपने मित्र पीटर को दिल्ली घुमाते हुए राजेश बता रहा था)पीटर (इंग्लिश में) : मैंने...

Read →

रास्ते का चुनाव ! (निक्की कहानी)

सांभर चावल बीस रूपए प्लेट ! पैसे खुल्ले देना भैया !(शक्ल से अच्छे घर की दिखने वाली बाईस-तेईस साल की लड़की साप्ताहिक बाज़ार में घूम-घूम कर सांभर-चावल बेच रही थी ! यह देख कर अपनी बीबी के साथ...

Read →

जंगली भेडिये ! (निक्की कहानी)

सामूहिक कत्लेआम के बाद इन्साफ के लिए 30 साल का लम्बा इंतज़ार, पर मिला क्या ? मुआवज़े की हड्डियाँ जो हमारे अपने ही खून से लबरेज़ हैं ! (गुस्से से भरे हरबीर सिंघ का चेहरा लाल था)किसी भी बात को...

Read →

राष्ट्रिय खेल - रोड रेज ! (निक्की कहानी)

अँधा है क्या बूढ़े ? तेरी तो एक्सपायरी हो चुकी है, मुझे तो जी लेने दे ? (स्कूटर से कार की मामूली सी टक्कर के बाद गुस्से में मनोज ने कार से उतारते हुए बेसबाल का डंडा निकाल लिया)बेटा गलती किसी...

Read →

सच की रखवाली ! (निक्की कहानी)

आज उसकी पिटाई पक्की है... जब देखो बकवास करता रहता है भगवान् के खिलाफ ! (राकेश गुस्से से बोल रहा था)मुकेश : छोड़ो भैया, थोडा समझा कर देख लिया ना ? जब आप ने देख लिया की उसके विचार पक चुके हैं...

Read →

तस्वीर बनाता हूँ ! (निक्की कहानी)

किसी को गुरु साहिबान की असली फोटो / नकली फोटो के लिए लड़ते देखता हूँ तो बड़ी हैरानी होती है ! गुरु साहिबान को अगर सिख्खो को " मूर्त रूप" से जोड़ना होता तो " शब्द " को गुरु क्यों बनाते ? (सोशल...

Read →

मछली की आँख ! (निक्की कहानी)

बुरा हुआ ! ईमानदार मुख्यमंत्री ने इस्तीफ़ा दे दिया ! आज देश की जनता को भी आत्म-मंथन करने की जरूरत महसूस हो रही है ! (सुरेश बता रहा था) रमेश (हंसी उड़ाते हुए) : ये तो होना ही था ! तुम्हारे...

Read →