A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Nikki Kahani

ਦਾਤਰੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਜੇਕਰ ਐਵੇਂ ਹੀ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਣਗੇ! ਛੋਟੇ ਹੁੰਦੇ ਸੁਣਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸਾਂ ਕੀ "ਮੰਨੂ ਸਾਡੀ ਦਾਤਰੀ ਅਸੀਂ ਮੰਨੂ ਦੇ ਸੋਏ, ਜਿਉਂ ਜਿਉਂ ਮੰਨੂ ਵੱਢਦਾ ਅਸੀਂ ਦੂਣੇ ਚਉਣੇ ਹੋਏ।" (ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਰ ਰਹੀ ਗਿਣਤੀ ਬਾਰੇ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ ਕੁਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਭਰ ਆਈਆਂ)ਕਾਰਣ ਕੀ ਹਨ ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ? (ਸੈਮੀਨਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈਣ ਆਏ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁਛਿਆ)ਕੁਲਵੀਰ ਸਿੰਘ : ਬਹੁਤ ਚੰਗਾ ਸਵਾਲ ਹੈ ! ਅਸੀਂ ਜੇਕਰ ਇਸ ਅਖਾਣ ਨੂੰ ਗਹੁ ਨਾਲ ਵੇਖੀਏ ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ "ਸਾਡੀ", "ਅਸੀਂ" ਜੇਹੇ ਸ਼ਬਦ ਆਏ ਹਨ ਜੋ ਏਕੇ ਦੇ ਲਖਾਇਕ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਅੱਜ ਦਾ ਸਿੱਖ ਮੈਂ-ਮੈਂ ਅੱਤੇ ਆਪਣੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਹਉਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਫਸਿਆ...
Continue Reading →

ਊੜਾ - ਐੜਾ - ਈੜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਨਿੱਕੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ! ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਵੱਡੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ! ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਜਵਾਨ ਨੂੰ ਤੇ ਓਹੀ ਸਿਖਿਆ ਬੁੱਢੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ! ਕੀ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮਾਣ ਬਦਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ? ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਸਾਡੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬਾਨ ਵਿੱਚ ! (ਗੁਰਮੰਨ...

Read →

ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਠੰਡ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਤਿਗੁਰ ਜੀ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਣ ਮਾਤਰ ਨਾਲ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਠੰਡ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ! ਜਿਵੇਂ ਏ.ਸੀ. ਕਮਰੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਸੀਤਲਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ! (ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਮਹਾਤਮ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸਨ)...

Read →

ਗੋਲਕਾਂ ਹੀ ਗੋਲਕਾਂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਮੱਥਾ ਟੇਕ ਕੇ ਗੋਲਕ ਵਿੱਚ ਮਾਇਆ ਭੇਂਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰਕਰਮਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪਿੱਛੇ ਆਇਆ ਤਾਂ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਵਾਲੀ ਗੋਲਕ ਪਈ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਚੁੱਪਚਾਪ ਉਸ ਵਿੱਚ ਮਾਇਆ ਪਾ ਦਿੱਤੀ ! ਮਾੜਾ ਜਿਹਾ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ ਤਾਂ ਵੇਖਿਆ...

Read →

ਮਾਇਆ ਭੇਟ ਕਿਓਂ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਅੱਗੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋਕੇ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਫਤਿਹ ਗਜਾਈ ਤੇ ਮੱਥਾ ਟੇਕ ਕੇ ਸਤਕਾਰ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ ! ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼੍ਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਦੇ ਮੰਨ ਵਿਚ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿੱਤਾ ! ਥੋੜੀ...

Read →

ਜਿੰਦਾ ਫੁੱਲ ਜਾਂ ਮੁਰਦਾ ਫੁੱਲ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੀ ਨਾਨਕ ਨਾਮ ਲੇਵਾ ਭਾਈ ਨੇ ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਰੂਪਏ ਦੇ ਕੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਕਰਵਾਈ ਹੈ ! ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਸੰਗਤਾਂ ਦਾ ਰੋਮ ਰੋਮ ਖਿੱਲ ਗਿਆ...

Read →

ਟਾਈਮ ਨਹੀ ਹੈ ਵੀਰ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਟਾਈਮ ਨਹੀਂ ਹੈ ਵੀਰ ! ਨੌਕਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਰੋਜ਼ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ! ਮੈਂ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ ਕੀ ਮੁੱਦਾ ਠੀਕ ਹੈ ਪਰ ਅਸੀਂ ਨੌਕਰੀ ਪੇਸ਼ਾ ਲੋਗ ਕਿਵੇਂ ਭਾਈ ਗੁਰਬਕਸ਼ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਹਿਮਾਇਤ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲਾਂ, ਧਰਨਿਆਂ ਅੱਤੇ...

Read →

ਹੋਲਾ ਮਹੱਲਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

"ਹੋਲਾ-ਮਹੱਲਾ" ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਵਿਦਿਆ, ਅਣਖ ਗੈਰਤ, ਅਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ, ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। “ਯੁਧ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਨਵਾਂ ਰਖਣ ਵਾਸਤੇ ਕਲਗੀਧਰ ਜੀ ਦੀ ਚਲਾਈ ਹੋਈ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਲਾ ਮਹੱਲਾ...

Read →

ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਭਾਰਤ - ਸਾਊਥ ਅਫਰੀਕਾ ਦਾ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਮੈਚ ਚਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ! ਅਚਾਨਕ ਨਿੱਕਾ ਪ੍ਰਭਜੋਤ ਬੋਲਿਆ ! ਪਾਪਾ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦਾੜੀ ਪੂਰੀ ਰੱਖੀ ਹੈ ? ਬਾਕੀਆਂ ਨੇ ਕਿਓਂ ਨਹੀਂ ?ਪਿਤਾ ਕੁਲਬੀਰ ਸਿੰਘ : ਬੇਟਾ, ਇਹ...

Read →

ਕਬਜ਼ਾ ਸਿਆਸਤ ਦਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚੱਲ ਬਈ ਮੁਖਤਿਆਰ ਸਿੰਘਾਂ, ਪੰਜ ਕੁ ਅਖਾਣ ਅੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਕਰ ਕੇ ਸੁਣਾ! (ਮਾਸਟਰ ਜੀ ਨੇ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ) ਮੁਖਤਿਆਰ ਸਿੰਘ : ਮਾਸਟਰ ਜੀ, ਭਾਵ ਅਰਥ ਪੁਰਾਣੇ ਵਾਲੇ ਕਰਾਂ ਜਾਂ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ? ਮਾਸਟਰ ਜੀ : ਪੁਰਾਣੇ ਤੇ ਮੈਨੂੰ...

Read →

ਕੇਕੜੇ ਅੱਤੇ ਕੀੜੀਆਂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਡਿਸਕਵਰੀ ਚੈਨਲ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਵੇਖਦਾ ਹੋਇਆ ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਰੋਣ ਲਗ ਪਿਆ ! (ਨਾਲ ਹੀ ਬੈਠੇ ਉਸ ਦੇ ਬੱਚੇ ਹਰਜਸ ਸਿੰਘ ਅੱਤੇ ਪ੍ਰਭਜਸ ਕੌਰ ਇੱਕਦਮ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਵੱਲ ਵੇਖਣ ਲੱਗੇ)ਪ੍ਰਭਜਸ ਕੌਰ : ਪਾਪਾ ਤੁਸੀਂ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਰੋਣ...

Read →

ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸ਼ਰੀਰ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ? (ਕੁਲਜੀਤ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ) ਜ਼ਮੀਰ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੰਦਾ ਬੇਸ਼ਰਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। (ਬਲਜੀਤ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ) ਓ ਚਾਚਾ ! ਮੈਂ ਸ਼ਰੀਰ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਜ਼ਮੀਰ ਨਹੀਂ ! ਮਾਫ਼ ਕਰਨਾ! ਪਿੱਛਲੇ ਕੁਝ ...

Read →

ਜਨਮ ਦਿਨ ਮੁਬਾਰਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਤੜਿੰਗ ! ਵਾਟਸਅਪ ਤੇ ਮੈਸੇਜ ਆਇਆ ਤਾਂ ਸਹਿਜ ਸੁਭਾ ਬਲਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੜਿਆ ! ਉਸ ਦਾ ਖੂਨ ਖੌਲ ਗਿਆ ਕਿਓਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਬੰਦੇ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਮੁਖੀ ਨਾਲ ਫੋਟੋ ਸੀ ਤੇ ਨਾਲ ਉਸ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਜਨਮ...

Read →

ਭਾਈ ਮਰਦਾਨਾ ਜੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਫਿਰ ਮਰਦਾਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਉਸ ਜਾਦੂਗਰਨੀ ਨੇ ਬਕਰਾ ਬਣਾ ਕੇ ਬੰਨ ਲਿਆ ! (ਸਟੇਜ ਤੇ ਬੈਠਾ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਬਾਰੇ ਸਾਖੀਆਂ ਸੁਨਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਭਾਈ ਮਰਦਾਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਖੀਆਂ ਵਿਚ ਭੁਖ ਕਰਕੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ...

Read →

ਵਾਏ ਖਾਲਸਾ ਵਾਏ ਫਤਿਹ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਲ ਤਕ ਗੁਰੂ ਫਤਿਹ ਦਾ ਜਵਾਬ ਖਿੜੇ ਮਥੇ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਅੱਜ ਸਾਡੀ ਫਤਿਹ ਦਾ ਜਵਾਬ “ਸਤ ਸ਼੍ਰੀ ਅਕਾਲ” ਨਾਲ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ ? ਗੱਲ ਕੁਛ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ ! (ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵਿਚ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਸੀ)ਆਓ ਉਸ ਕੋਲੋਂ...

Read →

ਸਰਹਦਾਂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਿਰਫ ਮੇਰਾ ਹੀ ਧਰਮ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਹੈ ! ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੇ ਮਨੁਖਤਾਈ ਦਾ ਘਾਣ ਕੀਤਾ ਹੈ ! (ਪ੍ਰੋਫੇਸਰ ਸਾਹਿਤ ਸਿੰਘ ਲੇਕਚਰ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ) ਫਿਰ ਕੀ ਅਸੀਂ ਧਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਛੱਡ ਜਾਈਏ ? (ਮਨਜੀਤ ਨੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ) ਸਾਹਿਤ ਸਿੰਘ : ਧਰਮ...

Read →

काला चश्मा ! (निक्की कहानी)

राह चलता राजपाल दाना चुगते पक्षियों को देख पुल्कित हो उठा ! उसकी निगाह अचानक एक छोटे बच्चे पर गयी जो पक्षियों के साथ बैठ कर उनके भोजन का स्वाद उठा रहा था ! अपने फटे कपड़ो में गरीबी और...

Read →

ये कैसा प्यार है ? (लघु कहानी)

"वेलंटाईन डे" के दिन हाथों में हाथ डाल, प्यार में जीने-मरनें की कसमे खाने के बाद शाम को प्रेमी ने प्रेमिका को बहुत सुन्दर गुलाबों का बुक्के भेंट किया ... लड़की ने बुक्के को चूमा और आई लव यू...

Read →

शिकार पर घात ! (निक्की कहानी)

अरे तुमने सुना, वो कोने के घर वाला सुरेश कल मर गया !शराब पी रहे चारों दोस्तों की आँखों में सुरेश की खूबसूरत बीबी सुनीता घूमने लगी !जाने कब से "शिकार पर घात" लगाए "शिकारियों" की लार टपकने...

Read →

सर्दी हो या गर्मी, पगड़ी है बननी ! (निक्की कहानी)

मेरा सर दर्द करता है, मैं पगड़ी नहीं बाँध सकता ! (परेशान हो कर मनवीत ने कहा)अच्छा ? और कोई परेशानी तो नहीं, पगड़ी बाँधने में ? (अन्दर से हँसते हुए साहिब सिंघ ने पूछा)मनवीत सिंघ : गर्मियों में...

Read →

घर को आग लगी घर के चिराग से ! (निक्की कहानी)

मास्टर रणजीत सिंघ ने क्लास में हिंदी पढ़ाते हुए बच्चों से पूछा, बताओ "घर को आग लगी घर के चिराग से" का क्या मतलब है ! आज सिख्खों में मनमत फैलाने के लिए बाहर से किसी ताकत की जरूरत नहीं है,...

Read →

सच की रखवाली ! (निक्की कहानी)

आज उसकी पिटाई पक्की है... जब देखो बकवास करता रहता है भगवान् के खिलाफ ! (राकेश गुस्से से बोल रहा था)मुकेश : छोड़ो भैया, थोडा समझा कर देख लिया ना ? जब आप ने देख लिया की उसके विचार पक चुके हैं...

Read →

रास्ते का चुनाव ! (निक्की कहानी)

सांभर चावल बीस रूपए प्लेट ! पैसे खुल्ले देना भैया !(शक्ल से अच्छे घर की दिखने वाली बाईस-तेईस साल की लड़की साप्ताहिक बाज़ार में घूम-घूम कर सांभर-चावल बेच रही थी ! यह देख कर अपनी बीबी के साथ...

Read →

फरमाइशी नारा ! (निक्की कहानी)

यार, कुछ हंगामें बाज़ी वाली फोटो भी हो जाती तो जनता में हमारा भी अक्स झुझारू बन जाता ! वो दूसरी पार्टी के नेता के कल के धरना-पर्दर्शन में फोटो खूब लग रहे थे (अखबार में अपनी फोटो देखते हुए...

Read →

शीशे का प्रतिबिंबन (लघु कथा)

हम शनिवार को कोई नया सामान नहीं खरीदते और ना ही पेमेंट करते है ! कल शाम को अगर यह सामान ले आते तो ठीक होता, लेकिन अब आप सोमवार को आना. (रमेश कुमार ने कहा ).हरमस्तक सिंघ (आजकल का सयाना...

Read →

पति-पत्नी! (निक्की कहानी)

भगवान ने पति पत्नी को बनाया ताकि वो एक दूसरे के अधूरेपन को COMPLETE कर सकें और मिल कर अपने संसार को खूबसूरत बनाएं। (टी वी पर कार्यक्रम आ रहा था) नवीन प्रोग्राम देखते हुए अलग ही दुनियां ...

Read →

प्याज और धर्म परिवर्तन ! (निक्की कहानी)

और राधेश्याम क्या हाल है भाई ? प्याज की कीमतें तो आकाश छू रही हैं आजकल ! (निर्मल ने कहा)राधेश्याम : मैं तो भाई दो महीने के लिए "जैन धर्म" का अनुयायी बन रहा हूँ !निर्मल (हैरानी से) : क्यों...

Read →

सरकार, तुमनें हमारा नमक खाया है ! (निक्की कहानी)

सुना है की एक नयी राजनितिक पार्टी ने चुनाव के समय "आम जनता" से पैसा चंदे के रूप में माँगा है ? (महेश ने राकेश से पुछा)राकेश : चलो अच्छा है कम से कम जनता के काम तो होंगे अब !महेश (हैरान होते...

Read →

सरदारों पर चुटकुले ! (निक्की कहानी)

लो भाई... सुनो फिर एक और सरदारों वाला चुटकुला .... "एक सरदार के बारह बज गए........." (विनोद और उसके कुछ दोस्त आपस में मज़ाक कर रहे थे और अपने ही मित्र सभमीत सिंघ को चिड़ाने की कोशिश में लगे...

Read →

ए मेरे वतन के लोगों ! (निक्की कहानी)

आज के दिन हमारा देश आज़ाद हुआ था और इस कारण हर साल बहुत ही भव्य समारोह किये जाते हैं ! (अमरीका से आये हुए अपने मित्र पीटर को दिल्ली घुमाते हुए राजेश बता रहा था)पीटर (इंग्लिश में) : मैंने...

Read →

मतवाली गाली ! (निक्की कहानी)

मैंने एक बात नोट की है कि तुमनें गालियाँ देनी बंद कर दी हैं ! पहले तो बात बात पर तुम्हारी जुबान से फूल झड़ते थे ?समय समय की बात है ! पहले मैं गाली देने से पहले सोचता नहीं था और एक दम...

Read →