A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
Nikki Kahani

ਜਾਤ, ਕੁਲ ਦਾ ਅਭਿਮਾਨ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਤਮੀਜ਼ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਓਏ, ਅਸੀਂ ਗੁਰੂ ਕੁਲ ਵਿਚੋਂ ਹੈਗੇ ਹਾਂ, ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਘੁਟ ਭਰਦੇ ਹੋਏ ਕਮਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੋਢੀ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ! ਰੋਜ਼ ਅਸੀਂ ਖਾਉਣ-ਪੀਣ ਲਈ ਉਠਦੇ ਬੈਠਦੇ ਹਾਂ ਪਰ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀ ਕੀ ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੋ ਗਿਆ ?ਕੋਲੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਤਾਂ ਓਹ ਹੈਰਾਨ-ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ! ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਰੁਕਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ ਤੇ ਓਹ ਬੋਲ ਪਿਆ “ਇਸ ਵਿਚ ਤੇਰੀ ਕੀ ਵਡਿਆਈ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ ? ਗੁਰੂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ, ਚੰਗੀ ਕੁਲ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਕਦੋਂ ਤਕ ਤੁਸੀਂ ਲੋਗ ਆਪਣੀ ਮਨਮਤ ਤੇ ਆਮ ਸਿੱਖ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨੂੰ ਕੈਸ਼ ਕਰਦੇ ਰਹੋਗੇ ? ਤੈਨੂੰ ਤੇ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਕੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਏ ਪੂਰਨਿਆਂ ਤੇ ਅੱਗੇ ਹੋਰ ਚਲਦਾ...
Continue Reading →

ਦੇਸੀ ਘਿਓ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚਲ ਖੜਾ ਹੋ ਜਾ ! ਕਿਧਰੇ ਹੋਰ ਚਲ ਕੇ ਦੇਸੀ ਘਿਓ ਦੇ ਪਰਾਂਠੇ ਖਾਵਾਂਗੇ ! ਐਥੇ ਨਹੀਓ ਖਾਣੇ ! (ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ)ਕੀ ਹੋਇਆ ? (ਹਰਸ਼ ਨੇ ਪੁਛਿਆ)ਮੈਂ ਵੇਖ ਕੇ ਆਇਆਂ ਹੁਣੇ ! ਇਹ ਬੰਦਾ ਪਰਾਂਠੇ ਤੇ ਠੋਕ ਕੇ ਰਿਫ਼ਾਇੰਡ...

Read →

ਪਾਓ ਠੰਡੇ ਬਸਤੇ ਵਿਚ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਨੇਤਾ ਜੀ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਕਤਲੇਆਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਧਰਨਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ! ਓਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ ਕੀ ਹੁਣ ਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਚਾਹੀਦਾ ਹੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ! (ਛੋਟਾ ਨੇਤਾ ਹਰਬੰਸ ਲਾਲ ਅਪਨੇ ਵੱਡੇ ਨੇਤਾ ਗੁਰਦਿਆਲ ਜੀ ਨੂੰ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਸੀ!)ਗੁਰਦਿਆਲ : ਪੁਲਿਸ...

Read →

ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕਲ ਗੁਣਤਾਸ ਸਰ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਲਾਸ ਨੂੰ ਬਾਓਲੋਜੀ ਦੇ ਲੜ ਲਾਇਆ ! (ਰਮਨ ਨੇ ਦਸਿਆ) ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਤਾਂ ਮਨੋ-ਵਿਗਿਆਨ ਹੈ ਨਾ ? (ਦਮਨ ਨੇ ਪੁਛਿਆ) ਰਮਨ (ਹਸਦੇ ਹੋਏ) : ਕੀ ਫਰਕ ਪੈਂਦਾ ? ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ...

Read →

ਘਰ ਦਾ ਚੱਜ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵਾਹਿਗੁਰੂ ! ਤੜਾਕ ! ਛੰਨ ! (ਰਸੋਈ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ)ਇਹ ਕੀ ਕੀਤਾ ਨਿੱਕ ? ਰੋਟੀ ਖਾ ਕੇ ਭਾਂਡੇ ਸਿੰਕ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਕੇ ਕਿਓਂ ਮਾਰੇ ? ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਰੱਖ ਦਿੰਦਾ ! ਇਹ ਕੋਈ ਚੱਜ ਹੈ ਭਾਂਡੇ ਰਖਣ ਦਾ ? ਟੇਢੇ ਵਿੰਗੇ ਭਾਂਡੇ ਵਿੱਚ...

Read →

ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

{ਨੋਟ : ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਹੀ ਚੰਗੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ! ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਖਾਲਸਾ ਸਕੂਲਾਂ ਨੂੰ “ਆਪਣੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ” ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਵਾਉਣਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਪੱਖ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਇਸਤੇਮਾਲ...

Read →

ਕਾਲੀ ਦਾਸ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਓਏ ਮੂਰਖਾ, ਇਹ ਕੀ ਕਰੀਂ ਜਾਂਦਾਂ ਹੈਂ ? ਜਿਸ ਟਹਿਣੀ 'ਤੇ ਬੈਠਾਂ ਹੈਂ, ਉਸੀ ਨੂੰ ਕੱਟੀ ਜਾਉਂਦਾ ਹੈਂ ? (ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ ਨੇ ਕਾਲੀ ਦਾਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ)ਕਾਲੀ ਦਾਸ : ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਰੀਸਾਂ ਕਰਨ ਦਾ ਅੱਜ ਜੋਸ਼ ਆ ਗਿਆ ਸੀ ! ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ (ਗੁੱਸੇ...

Read →

ਪੰਥਕ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪੰਥ ਵਿੱਚ ਇਤਨਾ ਖਿਲਾਰਾ ਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਗੂਆਂ ਨੀ, ਕੀ ਪੁੱਛੋਂ ਹੀ ਨਾ ! ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਗੂਆਂ ਅੱਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਕਰਕੇ ਅੱਜ ਸਿਖ ਸਮਾਜ ਪੰਥਕ ਤੌਰ ਤੇ ਖਿੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸਿਆਸੀ...

Read →

ਸਾਡਾ ਹੱਕ ? (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਾਨੂੰ ਇਨਸਾਫ਼ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਸਾਨੂੰ ਗਰੀਬਾਂ ਨੂੰ ਇਥੇ ਧਰਮ ਅਸਥਾਨ ਵਿਚ ਪੰਜ-ਸੱਤ ਹਜ਼ਾਰ ਵਿਚ ਰਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ. ਤਨਖਾਹ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੋ ਤੇ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕਢ ਦੇਣ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ. (ਗਰੀਬੜਾ ਜਿਹਾ ਦਿਸਦਾ ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਦੱਸ...

Read →

ਅਵਤਾਰ (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਜਸਵਿੰਦਰ ਘਰ ਦੇ ਲਾਗੇ ਪਾਰਕ ਵਿਚ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅਚਾਨਕ ਕੁਝ ਸ਼ੋਰ ਸੁਨਾਈ ਦਿੱਤਾ। ਜਸਵਿੰਦਰ ਨੇ ਪੁਛਿਆ ਤੇ ਨਾਲ ਖੇਡਦੇ ਰਮੇਸ਼ ਨੇ ਦਸਿਆ ਕੀ "ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਅਵਤਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਅੱਜ ਜਨਮਦਿਨ ਹੈ" ਇਸ ਲਈ ਝਾਂਕੀਆਂ ਕਢੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ...

Read →

ਮਨਮਤ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕੀ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬਾਨ ਅੱਤੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਗੁਰੂਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੁਰਾਤਨ ਮਰਿਆਦਾ ਅੱਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਰਵਾਇਤਾਂ" ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਦੇ ਉਲਟ ਘੋਰ ਮਨਮਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ! (ਪੁਰਾਤਨ ਸਿੰਘ...

Read →

ਪਾਣੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਹਜ਼ੂਰੀ ਵਿੱਚ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀ ਚੋਣ ਆਪਣੇ ਜੋਰਾਂ ਤੇ ਸੀ। ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ, ਗੁੱਸੇ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਤੇ ਭੈੜੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਖਰ ਤੇ ਸੀ। ਇਤਨੀ ਦੇਰ ਵਿੱਚ ਤਰਨਜੀਤ ਕੌਰ ਇੱਕ ਕੇਤਲੀ ਵਿੱਚ ਜਲ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ...

Read →

ਦੋ ਕਰੋੜ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਾਪਾ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਸਿੱਖ ਕਿਤਨੇ ਕੁ ਹਨ ? (ਪੰਦਰਾਂ ਕੁ ਸਾਲ ਦਾ ਹਰਜਸ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਾ)ਕੁਲਬੀਰ ਸਿੰਘ : ਬੇਟਾ ਤਕਰੀਬਨ ਦੋ ਕੁ ਕਰੋੜ ਹੋਣਗੇ !ਹਰਜਸ ਸਿੰਘ : ਪਾਪਾ, ਮੇਰਾ ਮਤਲਬ ਸੀ ਕੀ ਗੁਰੂ ਕੇ ਸਿੱਖ ਕਿਤਨੇ ਕੁ ਹੋਣਗੇ ? ਕੋਈ ਨਾਮਧਾਰੀ...

Read →

ਪੜਿਆ-ਲਿਖਿਆ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੀ ! ਮੈਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ ! (ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ) ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ? (ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਰਗੁਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁਛਿਆ) ਹਾਂਜੀ ! ਮੈਂ ਫਲਾਣੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਪਾਸੋਂ ਸੰਥਿਆ ਲੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ ! ਮੈਂ ਪਾਠ...

Read →

ਮੀਟਰ ਪਿੱਛੇ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੁਣਿਆ ਤੁਸੀਂ ? ਗੁਆਂਡ ਦੇ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਬਿਜਲੀ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਛਾਪਾ ਪੈ ਗਿਆ ! ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੀਟਰ ਪਿੱਛੇ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ! (ਦਾਹੜੀ ਕਾਲੀ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਆਪਣੀ ਵਹੁਟੀ ਹਰਨਾਮ ਕੌਰ ਨੂੰ ਦਸ ਰਿਹਾ ਸੀ) ਹਰਨਾਮ ਕੌਰ...

Read →

ਕਲਪਿਤ ਪਰਛਾਵਾਂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅੱਜ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਪੰਜਾਹ ਰੋਟੀਆਂ ਪਕਾਉਣਾ, ਕਿਓਂਕਿ ਮੇਰਾ ਕਦ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ! (ਸਵੇਰ ਵੇਲੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਿਨੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਲੰਬਾ ਪਰਛਾਵਾਂ ਵੇਖ ਕੇ ਨਿੱਕਾ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਬਲਜੀਤ ਕੌਰ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ)...

Read →

सरकार, तुमनें हमारा नमक खाया है ! (निक्की कहानी)

सुना है की एक नयी राजनितिक पार्टी ने चुनाव के समय "आम जनता" से पैसा चंदे के रूप में माँगा है ? (महेश ने राकेश से पुछा)राकेश : चलो अच्छा है कम से कम जनता के काम तो होंगे अब !महेश (हैरान होते...

Read →

सेवा करत होए निहकामी ! (निक्की कहानी)

यहाँ से आगे हो जा भई ! धर्म स्थान पर सेवा कर रहे सेवाराम को धकेलते हुए दिखावाराम ने कहा !सेवाराम : अरे भाई ! धक्का क्यों देते हो ? सेवा ही तो कर रहा हूँ, आप भी कर लो !तूने मुझे पहचाना नहीं...

Read →

जाति, कुल का अभिमान (लघु कथा)

तमीज से बात करो, हम उच्च कुल से है, शराब का घूँट भरते हुए विष्णु शर्मा अपने साथी से बोला ! रोज हम तुम्हारे साथ खाने-पीने के लिए उठते बैठते है पर इसका यह मतलब नहीं है की तुम हम से ऊंचे हो गए...

Read →

भीड़तंत्र ! (निक्की कहानी)

आपके विचार में भीड़तंत्र का पोषक कौन है ? (जज ने पूछा) भीड़तंत्र का पोषक "चीख-तंत्र" है ! (वकील ने बताया) जज : आप कहना क्या चाहते हैं ? वकील : माई-लार्ड ! आज कल न्यूज़-चैनल के एंकर (पता ...

Read →

माली काका ! (निक्की कहानी)

बेटा, आपने जिस तरह से “पार्क की क्यारी” की तरह कांट-छांट कर दाढ़ी रखी है उससे मुझे लगा कि शायद आप माली का काम करते हैं ! दाढ़ी कटे सिख नवयुवक को देख कर जगजीत सिंघ कलपते हुए बोला! दस्तार...

Read →

घर को आग लगी घर के चिराग से ! (निक्की कहानी)

मास्टर रणजीत सिंघ ने क्लास में हिंदी पढ़ाते हुए बच्चों से पूछा, बताओ "घर को आग लगी घर के चिराग से" का क्या मतलब है ! आज सिख्खों में मनमत फैलाने के लिए बाहर से किसी ताकत की जरूरत नहीं है,...

Read →

फरमाइशी नारा ! (निक्की कहानी)

यार, कुछ हंगामें बाज़ी वाली फोटो भी हो जाती तो जनता में हमारा भी अक्स झुझारू बन जाता ! वो दूसरी पार्टी के नेता के कल के धरना-पर्दर्शन में फोटो खूब लग रहे थे (अखबार में अपनी फोटो देखते हुए...

Read →

नकली शोध ! (निक्की कहानी)

मनोज : आज का पंजाब केसरी पढ़ा तुमने ? इसके हिसाब से भारत और अमरीका में दाढ़ी वाले पुरुषों के लेकर एक शोध किया गया है जिसमें पाया गया कि दाढ़ी रखने वाले 86 प्रतिशत भारतीय मर्द और 65 फीसदी...

Read →

घर घर दंगे ! (निक्की कहानी)

फिर दंगे भड़क उठे ! सुना है नेताओं ने जा कर स्थिति संभाल ली है ! वहीँ इलाके के लोगों का कहना है की नेता जी के आने से माहौल और खराब हुआ है ! (राजकिशोर राज ने कहा)राजाराम : कहीं भी दंगे हों तो...

Read →

रिपोर्ट लिख लो ! (निक्की कहानी)

विनोद की पत्नी तीन दिन से लापता थी, वो परेशान हो कर रिपोर्ट लिखवाने थाने चला गया ! वहां पहले से ही एक आदमी ड्यूटी आफिसर को अपने मोबाइल के गुम हो जाने की रिपोर्ट लिखवा रहा था ! आफिसर : द...

Read →

ब्रह्म कवच ! (निक्की कहानी)

मुझे ढकोसला प्रसाद जी ने गुरबाणी में से ब्रह्म कवच का पाठ दिया है, वो मुझे रोज़ करना है, फिर तीन हफ्ते में ही मेरे बिगड़े हुए काम बन जायेंगे ! (जयंत ने अपने मित्र गुरजीत सिंघ को अपनी तकलीफों...

Read →

आज के दो बैलों की कथा ! (निक्की कहानी)

ये आज कल भारत की राजनीति को क्या हो रहा है ? जहाँ देखो आप की ही चर्चा है ! पुराने खिलाड़ी तो हाशिये पर ही खड़े नज़र आ रहे हैं ! क्या भविष्य होगा देश का ? (रमेश भारत की राजनीति पर चर्चा कर रहा...

Read →

प्यार कोई गुनाह तो नहीं ! (लघु कहानी)

मैं तुझे जान से मार दूंगा ! गुस्से से भरे बाप ने बेटी को खीचते हुए कमरे में धकेल दिया ! समाज में हमारा नाम डुबो दिया. अभी निकालता हूँ तेरा प्यार का भूत !लड़की बोली, पिता जी : हर लड़का-लड़की...

Read →

साधू से संवाद ! (निक्की कहानी)

और बेटा कैसे हो ? सब कुशल मंगल ? (साधू नित्यानंद छह महीने बाद सुशांत को मिलने आये थे )सुशांत : साधुवाद ! बहुत दिनों में आये इस बार आप ?नित्यानंद : साधू घूमे गली गली, साधू घूमे देश ! जगत...

Read →

ब्लडी फूल ! (निक्की कहानी)

यू ब्लडी फूल ! (पत्नी को गुस्से में बोलने के एक दम बाद प्रशांत को अपनी गलती का अहसास हो गया।) क्या बोला ? दुबारा बोलो ! (सरिता ने आंखे ततेरते हुए पूछा) प्रशांत (संभल कर) : ...

Read →