A space for stories that matter

Every life hides a powerful story

Short stories, poems & fearless ideas

ਹਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ ਇੱਕ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ
Balvinder Singh Bison
3rd Degree

ਸਿੱਖ ਮਸਲਿਆਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ - ਕਿਸ਼ਤ 1

ਪੰਥਕ ਮੁੱਦੇ ਵੱਡੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲਟਕਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ ... ਸਾਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਵਾਈਏ .... ਤੇ ਦੂਜੇ ਬਾਰੇ ਤੱਦ ਤੱਕ ਨਾ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਜੱਦ ਤਕ ਪਹਿਲੇ ਮੁੱਦੇ ਬਾਰੇ ਪੰਥਕ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਮਤ ਨਾ ਬਣ ਜਾਵੇ ! ਉਸ ਮੁੱਦੇ ਉੱਤੇ ਖੁੱਲੀ ਵਿਚਾਰ ਹੋਵੇ ਤੇ ਉਸ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਬਕਾਈਦਾ ਵੀਡੀਓ ਬਨਵਾਈ ਜਾਵੇ ਤਾਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਤੋਂ ਮੁਕਰ ਨਾ ਸਕੇ ਤੇ ਫਿਰ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਜੋ ਵੀ ਹੋਵੇ ਓਹ ਪੰਥਕ ਤੌਰ ਤੇ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ! ਪੁਰਾਣਾ ਇਤਿਹਾਸ ਜਾਂ ਤਾਂ ਨਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੁੜ੍ਹ ਗਿਆ ਜਾਂ ਕਾਰਸੇਵਾ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਤੋੜ-ਫੋੜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਪੀੜੀਆਂ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਕੁਝ...
Continue Reading →

ਮਨਮਤਿ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬਾਨ ਅੱਤੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਗੁਰੂਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੁਰਾਤਨ ਮਰਿਆਦਾ ਅੱਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਰਵਾਇਤਾਂ" ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਦੇ ਉਲਟ ਘੋਰ ਮਨਮਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ! (ਪੁਰਾਤਨ ਸਿੰਘ...

Read →

ਗੋਲਡ ਬਲੈਸ ਯੂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਵਿਕਟਰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਭਾਰਤ ਆਇਆ ਤਾਂ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਸਾਰੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬਾਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਉਲੀਕਿਆ !ਜਦੋਂ ਵਾਪਿਸ ਜਾਣ ਦਾ ਵੇਲਾ ਆਇਆ ਤਾਂ ਏਅਰਪੋਰਟ...

Read →

ਫੈਸ਼ਨ ਸਟੇਟਮੇੰਟ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਬਹੁਤ ਮਨ ਦੁਖਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਿੱਖ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਟੋਪੀ ਜਾਂ ਅੱਜ ਕਲ ਫੈਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਚਲ ਰਹੀ ਜੁਰਾਬ ਵਰਗੀ ਪਟਕੀ ਜਿਹੀ ਪਾਏ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ ! ਕਲ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁਝ ਮੁੰਡੇ ਇਹ ਟੋਪੀ ਵਰਗੀਆਂ ਪਟਕੀਆਂ ਬੰਨ ਕੇ ਘੁੰਮ ਰਹੇ...

Read →

ਸੇਵਾ ਤੇ ਕਬਜਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਕੁਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਧੱਕਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬੋਲਿਆ “ਵੀਰ ਜੀ, ਪਿੱਛੇ ਹੱਟ ਜਾਓ ! ਕੋਈ ਹੋਰ ਸੇਵਾ ਕਰੋ!”ਕੁਲਜੀਤ ਸਿੰਘ : ਹੈਂ? ਕੋਈ ਹੋਰ ਸੇਵਾ? ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਵੀਰ?ਅਸੀਂ ਪਿਛਲੇ ਪੱਚੀ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਸੇਵਾ ਕਰ...

Read →

ਦੁਬਿਧਾ ਦੂਰ ਕਰੋ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮੇਰੇ ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਨਿਕਲ ਜਾਵੇ ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੋਫ਼ਾਇਲ ਤੋਂ, ਵਰਨਾ ਮੈਂ ਚੁਣ ਚੁਣ ਕੇ ਬਾਹਰ ਕੱਢਾਂਗਾ ! (ਗੁਰਮਤ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਣ ਆਪਣੇ ਹੀ ਗੁਰੂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਸਮਝ ਕੇ ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ੍ਟੇਟਸ...

Read →

ਸੁੱਤੇ ਸਿੱਧ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਦੋਵੋਂ ਪਾਸੇ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿਆਣੇ ਜਾਗਰੁਕਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੱਬ ਮੈਨੂੰ "ਮੂਰਖ" ਹੀ ਰਹਿਣ ਦੇ ! ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਤਾਂ ਬੰਦਾ ਰੁੱਕ ਹੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ .. ਇਹ ਤਾਂ "ਜਾਗ--ਰੁੱਕ" ਗਏ ਹਨ ! ਇਹ ਲੜਾਈ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਪੁੱਜ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ...

Read →

ਅੰਧੇ ਏਕ ਨ ਲਾਗਈ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ ਪੜ੍ਹਦੇ ਪੜ੍ਹਦੇ ਰਾਗੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵਿਚ ਹੀ ਦੂਜਾ ਸ਼ਬਦ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਥੋੜੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਓਹ ਵਾਪਿਸ ਪਹਿਲੇ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਪੜਨ ਲੱਗੇ, ਫਿਰ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਫਿਰ ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ! ਨਾਲ ਜਿਥੇ ਜਿਥੇ ਰਾਗ ਦੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ...

Read →

ਥਾਂ ਥਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਉਰਦੂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ ! ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹਨ ! (ਪ੍ਰੋਫੇਸਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦਸ ਰਹੇ ਸਨ)ਸਰ ! ਕਦੀ ਵੇਖਿਆ ਸੁਣਿਆ ਨਹੀ ਇਸ ਬਾਰੇ !...

Read →

ਨੋ ਉੱਲੂ ਬਨਾਇੰਗ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਾਸਤੇ ਫਲਾਣੇ ਇਲਾਕੇ ਤੋਂ ਆਏ ਹਾਂ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵਪਾਰ ਦੇ ਵਾਧੇ ਲਈ ਅਰਦਾਸ ਕਰਾਂਗੇ ! (ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਗੁਰਬਕਸ਼ ਸਿੰਘ ਕੁਝ ਸਮਝਦਾ, ਗੁਰਸਿਖਾਂ ਵਾਲੇ ਭੇਖ ਵਿੱਚ ਮਾਲਾ ਫੇਰਦੇ ਹੋਏ ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਚੱਪਲਾਂ...

Read →

ਪ੍ਰਚਾਰ - ਪ੍ਰਸਾਰ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਬੰਦ ਕਰੋ ਆਪਣੀਆਂ ਬੇਹੂਦਗੀ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ! ਆਪਨੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਕਹਾਉਂਦੇ ਹੋ ? ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਕ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਨੂੰ ਖਾਣ ਨੂੰ ਪੈ ਗਏ ਹੋ ? (ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬੜੇ ਹੀ ਦੁਖ ਨਾਲ ਨਿਰਵੈਰ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਨੂੰ...

Read →

ਅਕਲੀ ਕੀਚੈ ਦਾਨੁ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਭ ਵੇਚ ਕੇ ਖਾ ਗਏ ਇਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਕਮੇਟੀਆਂ ! ਸਾਨੂੰ ਗੋਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਪਾਉਣੇ ਬੰਦ ਕਰਨੇ ਪੈਣਗੇ ਤਾਂਹੀ ਇਹ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਗੁਰਦੁਆਰੇਆਂ ਤੋਂ ਲਾਂਭੇ ਹੋਣਗੇ ! (ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਭਰਿਆ ਗੁਣਦੋਸ਼ ਸਿੰਘ ਬੋਲਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ) ਮੇਰੇ...

Read →

ਪੜਿਆ-ਲਿਖਿਆ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੀ ! ਮੈਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ ! (ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ) ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ? (ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਰਗੁਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੁਛਿਆ) ਹਾਂਜੀ ! ਮੈਂ ਫਲਾਣੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਪਾਸੋਂ ਸੰਥਿਆ ਲੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ ! ਮੈਂ ਪਾਠ...

Read →

ਅੰਦਰਲਾ-ਬਾਹਰਲਾ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਪਾਪਾ, ਇਹ ਗੁਰੂਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿਚ ਇਤਨਾ ਸੋਨਾ ਕਿਓਂ ਲੱਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ? ਕਿੱਥੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਪਾਲਕੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗੁੰਬਦ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਦੀਵਾਰਾਂ ਆਦਿ ਆਦਿ ! (ਗੁਰਲੀਨ ਕੌਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਪਾਸੋ ਪੁੱਛ ਰਹੀ ਸੀ)ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ : ਤੈਨੂੰ...

Read →

ਸਰਹਦਾਂ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਸਿਰਫ ਮੇਰਾ ਹੀ ਧਰਮ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਹੈ ! ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੇ ਮਨੁਖਤਾਈ ਦਾ ਘਾਣ ਕੀਤਾ ਹੈ ! (ਪ੍ਰੋਫੇਸਰ ਸਾਹਿਤ ਸਿੰਘ ਲੇਕਚਰ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ) ਫਿਰ ਕੀ ਅਸੀਂ ਧਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਛੱਡ ਜਾਈਏ ? (ਮਨਜੀਤ ਨੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ) ਸਾਹਿਤ ਸਿੰਘ : ਧਰਮ...

Read →

ਭਈਆ ਰਾਣੀ ! (ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ)

ਚਲ ਓਏ ਭਈਏ... ਲਾ ਪਾਸੇ ਆਪਣਾ ਰਿਕਸ਼ਾ ! ਵੱਡਾ ਆਇਆ "ਰਿਕਸ਼ਾ ਮੰਤਰੀ" ! (ਰਿਕ੍ਸ਼ੇ ਨੂੰ ਲੱਤ ਮਾਰ ਕੇ ਹਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੜਕ ਮਾਰੀ)ਏਕ ਭਈਆ ਦੂਜੇ ਭਈਏ ਕੋ ਗਾਲੀ ਦੇ ਔਰ ਲਾਤ ਮਾਰੇ, ਯੇ ਕੋਈ ਅੱਛੀ ਬਾਤ ਤੋ ਨਹੀਂ ਹੈ ਨਾ? (ਰਿਕਸ਼ੇਵਾਲੇ...

Read →

टाइम नहीं है भाई ! (निक्की कहानी)

टाइम नहीं है भाई ! नौकरी करने के लिए रोज़ 40 किलोमीटर जाना पड़ता है ! माना की मुद्दा ठीक है पर हम नौकरी पेशा लोग कैसे भाई साहिब जी की हिमायत में इन भूख-हडतालों, धरनों और मार्च में भाग ले सकते...

Read →

रिपोर्ट लिख लो ! (निक्की कहानी)

विनोद की पत्नी तीन दिन से लापता थी, वो परेशान हो कर रिपोर्ट लिखवाने थाने चला गया ! वहां पहले से ही एक आदमी ड्यूटी आफिसर को अपने मोबाइल के गुम हो जाने की रिपोर्ट लिखवा रहा था ! आफिसर : द...

Read →

बाड़ीलाइन राजनीति ! (निक्की कहानी)

अरे यार ! कल तो सारा मूड ही खराब हो गया ! भारत मैच हार गया ! मैं तो पटाखे भी लेकर आया था ! (विक्रम ने कहा)एक बात बताओ ! तुम्हें क्रिकेट से प्यार है या हार-जीत से ? (संजीव ने पूछा)विक्रम...

Read →

अभिमान का कहकहा (लघु कथा)

देख तो इसकी सूंड कैसे भागती फिर रही है ! बशीर अहमद ने फेसबुक के एक ग्रुप में एक दुसरे धर्म के "देवता" की फोटो डाली और फिर लगे सब अलग अलग तरीके से उसका मज़ाक बनाने ! हाजी अब्दुल मलिक ने जब...

Read →

इन्साफ की उम्मीद ! (निक्की कहानी)

पर तुमने पहली बार तो मुलजिम के खिलाफ गवाही दी थी, फिर दूसरी बारी मुलजिम के पक्ष में और आज तुम फिर ब्यान बदल रहे हो ? मैं चाहूँ तो तुम्हारी गवाही रद्द कर सकता हूँ और तुम्हे गलत-बयानी के दोष...

Read →

दूध में कांजी ! (निक्की कहानी)

क्या हो गया है मनोज को आजकल ? उसके स्टेटस बद से बदतर होते जा रहे हैं ! पहले तो वो जब लिखता था तब उसकी बात में कुछ बात होती थी !दूध में कांजी पड़ रही है ! बेचारा क्या करे, उसकी दोस्तों की...

Read →

बकरी की लेंडी ! (निक्की कहानी)

जब तक सोशल एक्टिविस्ट, धार्मिक एवं राजनितिक नेता रुपी "मैं मैं के अभिमान में डूबी बकरियां" बनती रहेंगी तब तक समाज या धर्म, किसी का भी भला नहीं होगा ! (किशोर ने अपने विचार व्यक्त करते हुए...

Read →

बारगेनिंग ! (निक्की कहानी)

चल शापिंग पर चलते हैं, सब से अच्छी बारगेनिंग कहाँ होती है ? (नीता ने सुनीता से पूछा)आज किसी धर्म-स्थान पर चलते हैं ! (सुनीता ने शायद उसकी बात सुनी नहीं थी)उधर नीता सोच रही थी "सुनीता ठीक ही...

Read →

एक व्रत यह भी रख लिया करो ! (निक्की कहानी)

सुरेश : आज क्या बात है, सुबह सवेरे तैयार हो कर बैठ गयी हो ? (हर समय पति सुरेश को गुस्से से बोलने वाली अंजू आज तैयार हो कर बड़े ही प्यार से शांत बैठी थी)अंजू : आज मैंने तुम्हारी लम्बी उम्र के...

Read →

राष्ट्रिय खेल - रोड रेज ! (निक्की कहानी)

अँधा है क्या बूढ़े ? तेरी तो एक्सपायरी हो चुकी है, मुझे तो जी लेने दे ? (स्कूटर से कार की मामूली सी टक्कर के बाद गुस्से में मनोज ने कार से उतारते हुए बेसबाल का डंडा निकाल लिया)बेटा गलती किसी...

Read →

गाना-ए-दर्द ! (निक्की कहानी)

तेरे में इतना भी शऊर और ज्ञान नहीं है की आज धर्म की जो हानि हो रही है, उसके पीछे तेरे जैसे लोग भी है जो आँखें बंद कर शांत बैठे हैं ? तू हर बात को गाने गा गा कर हंसी में उड़ा देता है ! (पार्क...

Read →

आज के दो बैलों की कथा ! (निक्की कहानी)

ये आज कल भारत की राजनीति को क्या हो रहा है ? जहाँ देखो आप की ही चर्चा है ! पुराने खिलाड़ी तो हाशिये पर ही खड़े नज़र आ रहे हैं ! क्या भविष्य होगा देश का ? (रमेश भारत की राजनीति पर चर्चा कर रहा...

Read →

कसम से ! (निक्की कहानी)

भगवान कसम ! ये काम मैंने नहीं किया ! (चिद्दू ने गले की घंटी छूते हुए कहा) अरे ! मैंने तुझे खुद देखा है ! तुम बात बात पर भगवान की झूठी कसमें क्यों खाते हो ? कभी अपने घर वालों की भी खा के...

Read →

पी.आर.! (निक्की कहानी)

15th September 2018 आपकी पार्टी की मीडिया में तूती बोलती है, वाकई ही आपका पी.आर. बड़ा कमाल का है ! बाकी पार्टियाँ तो बामुश्किल अपनी बात रख पाती हैं और उनकी कोई भी मीडिया कवरेज भी नहीं दिखती...

Read →

फरमाइशी नारा ! (निक्की कहानी)

यार, कुछ हंगामें बाज़ी वाली फोटो भी हो जाती तो जनता में हमारा भी अक्स झुझारू बन जाता ! वो दूसरी पार्टी के नेता के कल के धरना-पर्दर्शन में फोटो खूब लग रहे थे (अखबार में अपनी फोटो देखते हुए...

Read →